Yuddha Kanda Sarga 18 – యుద్ధకాండ అష్టాదశః సర్గః (౧౮)

|| విభీషణసంగ్రహనిర్ణయః ||

అథ రామః ప్రసన్నాత్మా శ్రుత్వా వాయుసుతస్య హ |
ప్రత్యభాషత దుర్ధర్షః శ్రుతవానాత్మని స్థితమ్ || ౧ ||

మమాపి తు వివక్షాఽస్తి కాచిత్ప్రతి విభీషణమ్ |
శ్రోతుమిచ్ఛామి తత్సర్వం భవద్భిః శ్రేయసి స్థితైః || ౨ ||

మిత్రభావేన సంప్రాప్తం న త్యజేయం కథంచన |
దోషో యద్యపి తస్య స్యాత్సతామేతదగర్హితమ్ || ౩ ||

సుగ్రీవస్త్వథ తద్వాక్యమాభాష్య చ విమృశ్య చ |
తతః శుభతరం వాక్యమువాచ హరిపుంగవః || ౪ ||

సుదుష్టో వాఽప్యదుష్టో వా కిమేష రజనీచరః |
ఈదృశం వ్యసనం ప్రాప్తం భ్రాతరం యః పరిత్యజేత్ || ౫ ||

కో నామ స భవేత్తస్య యమేష న పరిత్యజేత్ |
వానరాధిపతేర్వాక్యం శ్రుత్వా సర్వానుదీక్ష్య చ || ౬ ||

ఈషదుత్స్మయమానస్తు లక్ష్మణం పుణ్యలక్షణమ్ |
ఇతి హోవాచ కాకుత్స్థో వాక్యం సత్యపరాక్రమః || ౭ ||

అనధీత్య చ శాస్త్రాణి వృద్ధాననుపసేవ్య చ |
న శక్యమీదృశం వక్తుం యదువాచ హరీశ్వరః || ౮ ||

అస్తి సూక్ష్మతరం కించిద్యదత్ర ప్రతిభాతి మే |
ప్రత్యక్షం లౌకికం వాఽపి విద్యతే సర్వరాజసు || ౯ ||

అమిత్రాస్తత్కులీనాశ్చ ప్రాతిదేశ్యాశ్చ కీర్తితాః |
వ్యసనేషు ప్రహర్తారస్తస్మాదయమిహాగతః || ౧౦ ||

అపాపాస్తత్కులీనాశ్చ మానయంతి స్వకాన్హితాన్ |
ఏష ప్రాయో నరేంద్రాణాం శంకనీయస్తు శోభనః || ౧౧ ||

యస్తు దోషస్త్వయా ప్రోక్తో హ్యాదానేఽరిబలస్య చ |
తత్ర తే కీర్తయిష్యామి యథాశాస్త్రమిదం శృణు || ౧౨ ||

న వయం తత్కులీనాశ్చ రాజ్యకాంక్షీ చ రాక్షసః |
పండితా హి భవిష్యంతి తస్మాద్గ్రాహ్యో విభీషణః || ౧౩ ||

అవ్యగ్రాశ్చ ప్రహృష్టాశ్చ న భవిష్యంతి సంగతాః |
ప్రణాదశ్చ మహానేష తతోఽస్య భయమాగతమ్ || ౧౪ || [ప్రవాదః]

ఇతి భేదం గమిష్యంతి తస్మాద్గ్రాహ్యో విభీషణః |
న సర్వే భ్రాతరస్తాత భవంతి భరతోపమాః || ౧౫ ||

మద్విధా వా పితుః పుత్రాః సుహృదో వా భవద్విధాః |
ఏవముక్తస్తు రామేణ సుగ్రీవః సహలక్ష్మణః || ౧౬ ||

ఉత్థాయేదం మహాప్రాజ్ఞః ప్రణతో వాక్యమబ్రవీత్ |
రావణేన ప్రణిహితం తమవేహి విభీషణమ్ || ౧౭ ||

తస్యాహం నిగ్రహం మన్యే క్షమం క్షమవతాం వర |
రాక్షసో జిహ్మయా బుద్ధ్యా సందిష్టోఽయమిహాగతః || ౧౮ ||

ప్రహర్తుం త్వయి విశ్వస్తే ప్రచ్ఛన్నో మయి వాఽనఘ |
లక్ష్మణే వా మహాబాహో స వధ్యః సచివైః సహ || ౧౯ ||

రావణస్య నృశంసస్య భ్రాతా హ్యేష విభీషణః |
ఏవముక్త్వా రఘుశ్రేష్ఠం సుగ్రీవో వాహినీపతిః || ౨౦ ||

వాక్యజ్ఞో వాక్యకుశలం తతో మౌనముపాగమత్ |
సుగ్రీవస్య తు తద్వాక్యం శ్రుత్వా రామో విమృశ్య చ || ౨౧ ||

తతః శుభతరం వాక్యమువాచ హరిపుంగవమ్ |
సుదుష్టో వాప్యదుష్టో వా కిమేష రజనీచరః || ౨౨ ||

సూక్ష్మమప్యహితం కర్తుం మమాశక్తః కథంచన |
పిశాచాందానవాన్యక్షాన్పృథివ్యాం చైవ రాక్షసాన్ || ౨౩ ||

అంగుల్యగ్రేణ తాన్హన్యామిచ్ఛన్హరిగణేశ్వర |
శ్రూయతే హి కపోతేన శత్రుః శరణమాగతః || ౨౪ ||

అర్చితశ్చ యథాన్యాయం స్వైశ్చ మాంసైర్నిమంత్రితః |
స హి తం ప్రతిజగ్రాహ భార్యాహర్తారమాగతమ్ || ౨౫ ||

కపోతో వానరశ్రేష్ఠ కిం పునర్మద్విధో జనః |
ఋషేః కణ్వస్య పుత్రేణ కండునా పరమర్షిణా || ౨౬ ||

శృణు గాథాం పురా గీతాం ధర్మిష్ఠాం సత్యవాదినా |
బద్ధాంజలిపుటం దీనం యాచంతం శరణాగతమ్ || ౨౭ ||

న హన్యాదానృశంస్యార్థమపి శత్రుం పరంతప |
ఆర్తో వా యది వా దృప్తః పరేషాం శరణాగతః || ౨౮ ||

అరిః ప్రాణాన్పరిత్యజ్య రక్షితవ్యః కృతాత్మనా |
స చేద్భయాద్వా మోహాద్వా కామాద్వాఽపి న రక్షతి || ౨౯ ||

స్వయా శక్త్యా యథాసత్త్వం తత్పాపం లోకగర్హితమ్ | [త్వయా,న్యాయం]
వినష్టః పశ్యతస్తస్యారక్షిణః శరణాగతః || ౩౦ ||

ఆదాయ సుకృతం తస్య సర్వం గచ్ఛేదరక్షితః |
ఏవం దోషో మహానత్ర ప్రపన్నానామరక్షణే || ౩౧ ||

అస్వర్గ్యం చాయశస్యం చ బలవీర్యవినాశనమ్ |
కరిష్యామి యథార్థం తు కండోర్వచనముత్తమమ్ || ౩౨ ||

ధర్మిష్ఠం చ యశస్యం చ స్వర్గ్యం స్యాత్తు ఫలోదయే |
సకృదేవ ప్రపన్నాయ తవాస్మీతి చ యాచతే || ౩౩ ||

అభయం సర్వభూతేభ్యో దదామ్యేతద్వ్రతం మమ |
ఆనయైనం హరిశ్రేష్ఠ దత్తమస్యాభయం మయా || ౩౪ ||

విభీషణో వా సుగ్రీవ యది వా రావణః స్వయమ్ |
రామస్య తు వచః శ్రుత్వా సుగ్రీవః ప్లవగేశ్వరః || ౩౫ ||

ప్రత్యభాషత కాకుత్స్థం సౌహార్దేనాభిచోదితః |
కిమత్ర చిత్రం ధర్మజ్ఞ లోకనాథ సుఖావహ || ౩౬ ||

యత్త్వమార్యం ప్రభాషేథాః సత్త్వవాన్సత్పథే స్థితః |
మమ చాప్యంతరాత్మాఽయం శుద్ధం వేత్తి విభీషణమ్ || ౩౭ ||

అనుమానాచ్చ భావాచ్చ సర్వతః సుపరీక్షితః |
తస్మాత్క్షిప్రం సహాస్మాభిస్తుల్యో భవతు రాఘవ |
విభీషణో మహాప్రాజ్ఞః సఖిత్వం చాభ్యుపైతు నః || ౩౮ ||

తతస్తు సుగ్రీవవచో నిశమ్య
తద్ధరీశ్వరేణాభిహితం నరేశ్వరః |
విభీషణేనాశు జగామ సంగమం
పతత్త్రిరాజేన యథా పురందరః || ౩౯ ||

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే యుద్ధకాండే అష్టాదశః సర్గః || ౧౮ ||

యుద్ధకాండ ఏకోనవింశః సర్గః (౧౯) >>


సంపూర్ణ శ్రీవాల్మీకి రామాయణ యుద్ధకాండ చూడండి 


గమనిక: "శ్రీ శివ స్తోత్రనిధి" పుస్తకము ముద్రణ చేయుటకు ఆలోచన చేయుచున్నాము.

Facebook Comments

You may also like...

error: Not allowed
%d bloggers like this: