Balakanda Sarga 45 – బాలకాండ పంచచత్వారింశః సర్గః (౪౫)


|| అమృతోత్పత్తిః ||

విశ్వామిత్రవచః శ్రుత్వా రాఘవః సహలక్ష్మణః |
విస్మయం పరమం గత్వా విశ్వామిత్రమథాబ్రవీత్ || ౧ ||

అత్యద్భుతమిదం బ్రహ్మన్కథితం పరమం త్వయా |
గంగావతరణం పుణ్యం సాగరస్యాపి పూరణమ్ || ౨ ||

తస్య సా శర్వరీ సర్వా సహ సౌమిత్రిణా తదా |
జగామ చింతయానస్య విశ్వామిత్రకథాం శుభామ్ || ౩ ||

తతః ప్రభాతే విమలే విశ్వామిత్రం మహామునిమ్ |
ఉవాచ రాఘవో వాక్యం కృతాహ్నికమరిందమః || ౪ ||

గతా భగవతీ రాత్రిః శ్రోతవ్యం పరమం శ్రుతమ్ |
క్షణభూతేవ నౌ రాత్రిః సంవృత్తేయం మహాతపః || ౫ ||

ఇమాం చింతయతః సర్వాం నిఖిలేన కథాం తవ |
తరామ సరితాం శ్రేష్ఠాం పుణ్యాం త్రిపథగాం నదీమ్ || ౬ ||

నౌరేషా హి సుఖాస్తీర్ణా ఋషీణాం పుణ్యకర్మణామ్ |
భగవంతమిహ ప్రాప్తం జ్ఞాత్వా త్వరితమాగతా || ౭ ||

తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా రాఘవస్య మహాత్మనః |
సంతారం కారయామాస సర్షిసంఘః సరాఘవః || ౮ ||

ఉత్తరం తీరమాసాద్య సంపూజ్యర్షిగణం తదా |
గంగాకూలే నివిష్టాస్తే విశాలాం దదృశుః పురీమ్ || ౯ ||

తతో మునివరస్తూర్ణం జగామ సహరాఘవః |
విశాలాం నగరీం రమ్యాం దివ్యాం స్వర్గోపమాం తదా || ౧౦ ||

అథ రామో మహాప్రాజ్ఞో విశ్వామిత్రం మహామునిమ్ |
పప్రచ్ఛ ప్రాంజలిర్భూత్వా విశాలాముత్తమాం పురీమ్ || ౧౧ ||

కతరో రాజవంశోఽయం విశాలాయాం మహామునే |
శ్రోతుమిచ్ఛామి భద్రం తే పరం కౌతూహలం హి మే || ౧౨ ||

తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా రామస్య మునిపుంగవః |
ఆఖ్యాతుం తత్సమారేభే విశాలస్య పురాతనమ్ || ౧౩ ||

శ్రూయతాం రామ శక్రస్య కథాం కథయతః శుభామ్ |
అస్మిన్దేశే హి యద్వృత్తం తదాపి శృణు రాఘవ || ౧౪ ||

పూర్వం కృతయుగే రామ దితేః పుత్రా మహాబలాః |
అదితేశ్చ మహాభాగ వీర్యవంతః సుధార్మికాః || ౧౫ ||

తతస్తేషాం నరవ్యాఘ్ర బుద్ధిరాసీన్మహాత్మనామ్ |
అమరా అజరాశ్చైవ కథం స్యామ నిరామయాః || ౧౬ ||

తేషాం చింతయతాం రామ బుద్ధిరాసీన్మహాత్మనామ్ |
క్షీరోదమథనం కృత్వా రసం ప్రాప్స్యామ తత్ర వై || ౧౭ ||

తతో నిశ్చిత్య మథనం యోక్త్రం కృత్వా చ వాసుకిమ్ |
మంథానం మందరం కృత్వా మమంథురమితౌజసః || ౧౮ ||

అథ వర్ష సహస్రేణ యోక్త్రసర్పశిరాంసి చ |
[* అధికపాఠః –
వమంత్యతి విషం తత్ర దదంశుర్దశనైః శిలాః || ౧౯ ||
ఉత్పపాతాగ్నిసంకాశం హాలాహలమహావిషమ్ |
తేన దగ్ధం జగత్సర్వం సదేవాసురమానుషమ్ || ౨౦ ||
అథ దేవా మహాదేవం శంకరం శరణార్థినః |
జగ్ముః పశుపతిం రుద్రం త్రాహిత్రాహీతి తుష్టువుః || ౨౧ ||
ఏవముక్తస్తతో దేవైర్దేవదేవేశ్వరః ప్రభుః |
ప్రాదురాసీత్తతోఽత్రైవ శంఖచక్రధరో హరిః || ౨౨ ||
ఉవాచైనం స్మితం కృత్వా రుద్రం శూలభృతం హరిః |
దైవతైర్మథ్యమానో తు యత్పూర్వం సముపస్థితమ్ || ౨౩ ||
తత్త్వదీయం సురశ్రేష్ఠ సురాణామగ్రజోసి యత్ |
అగ్రపూజామిమాం మత్వా గృహాణేదం విషం ప్రభో || ౨౪ ||
ఇత్యుక్త్వా చ సురశ్రేష్ఠస్తత్రైవాంతరధీయత |
దేవతానాం భయం దృష్ట్వా శ్రుత్వా వాక్యం తు శార్ఙ్గిణః || ౨౫ ||
హాలాహలవిషం ఘోరం స జగ్రాహామృతోపమమ్ |
దేవాన్విసృజ్య దేవేశో జగామ భగవాన్హరః || ౨౬ ||
తతో దేవాసురాః సర్వే మమంథూ రఘునందన |
ప్రవివేశాథ పాతాలం మంథానః పర్వతోఽనఘ || ౨౭ ||
తతో దేవాః సగంధర్వాస్తుష్టువుర్మధుసూదనమ్ |
త్వం గతిః సర్వభూతానాం విశేషేణ దివౌకసామ్ || ౨౮ ||
పాలయాస్మాన్మహాబాహో గిరిముద్ధర్తుమర్హసి |
ఇతి శ్రుత్వా హృషీకేశః కామఠం రూపమాస్థితః || ౨౯ ||
పర్వతం పృష్ఠతః కృత్వా శిశ్యే తత్రోదధౌ హరిః |
పర్వతాగ్రం తు లోకాత్మా హస్తేనాక్రమ్య కేశవః || ౩౦ ||
దేవానాం మధ్యతః స్థిత్వా మమంథ పురుషోత్తమ |
అథ వర్షసహస్రేణ ఆయుర్వేదమయః పుమాన్ || ౩౧ || [పున]
ఉదతిష్ఠత్స ధర్మాత్మా సదండం సకమండలుః |
*]
పూర్వం ధన్వంతరిర్నామ అప్సరాశ్చ సువర్చసః || ౩౨ ||

అప్సు నిర్మథనాదేవ రసస్తస్మాద్వరస్త్రియః |
ఉత్పేతుర్మనుజశ్రేష్ఠ తస్మాదప్సరసోఽభవన్ || ౩౩ ||

షష్టిః కోట్యోఽభవంస్తాసామప్సరాణాం సువర్చసామ్ |
అసంఖ్యేయాస్తు కాకుత్స్థ యాస్తాసాం పరిచారికాః || ౩౪ ||

న తాః స్మ ప్రతిగృహ్ణంతి సర్వే తే దేవదానవాః |
అప్రతిగ్రహణాత్తాశ్చ సర్వాః సాధారణాః స్మృతాః || ౩౫ ||

వరుణస్య తతః కన్యా వారుణీ రఘునందన |
ఉత్పపాత మహాభాగా మార్గమాణా పరిగ్రహమ్ || ౩౬ ||

దితేః పుత్రా న తాం రామ జగృహుర్వరుణాత్మజామ్ |
అదితేస్తు సుతా వీర జగృహుస్తామనిందితామ్ || ౩౭ ||

అసురాస్తేన దైతేయాః సురాస్తేనాదితేః సుతాః |
హృష్టాః ప్రముదితాశ్చాసన్వారుణీగ్రహణాత్సురాః || ౩౮ ||

ఉచ్చైఃశ్రవా హయశ్రేష్ఠో మణిరత్నం చ కౌస్తుభమ్ |
ఉదతిష్ఠన్నరశ్రేష్ఠ తథైవామృతముత్తమమ్ || ౩౯ ||

అథ తస్య కృతే రామ మహానాసీత్కులక్షయః |
అదితేస్తు తతః పుత్రా దితేః పుత్రానసూదయన్ || ౪౦ ||

ఏకతోఽభ్యాగమన్సర్వే హ్యసురా రాక్షసైః సహ |
యుద్ధమాసీన్మహాఘోరం వీర త్రైలోక్యమోహనమ్ || ౪౧ ||

యదా క్షయం గతం సర్వం తదా విష్ణుర్మహాబలః |
అమృతం సోఽహరత్తూర్ణం మాయామాస్థాయ మోహినీమ్ || ౪౨ ||

యే గతాఽభిముఖం విష్ణుమక్షయం పురుషోత్తమమ్ |
సంపిష్టాస్తే తదా యుద్ధే విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా || ౪౩ ||

అదితేరాత్మజా వీరా దితేః పుత్రాన్నిజఘ్నిరే |
తస్మిన్యుద్ధే మహాఘోరే దైతేయాదిత్యయోర్భృశమ్ || ౪౪ ||

నిహత్య దితిపుత్రాంశ్చ రాజ్యం ప్రాప్య పురందరః |
శశాస ముదితో లోకాన్సర్షిసంఘాన్సచారణాన్ || ౪౫ ||

ఇత్యార్షే శ్రీమద్రామాయణే వాల్మీకీయే ఆదికావ్యే బాలకాండే పంచచత్వారింశః సర్గః || ౪౫ ||

బాలకాండ షట్చత్వారింశః సర్గః (౪౬) >>


సంపూర్ణ వాల్మీకి రామాయణే బాలకాండ చూడండి.

Report mistakes and corrections in Stotranidhi content.

Facebook Comments
error: Not allowed
%d bloggers like this: