(ఆచమనం చేసి ప్రాణాయామం చేయండి)
ఆచమ్య ||
ప్రాణానాయమ్య ||
సంకల్పః –
పూర్వోక్త ఏవం గుణ విశేషణ విశిష్టాయాం శుభ తిథౌ శ్రీపరమేశ్వరముద్దిశ్య శ్రీపరమేశ్వర ప్రీత్యర్థం శ్రీమాన్ …… సగోత్రః …… నామధేయోఽహం చతుర్వేద పారాయణ ఫలసిద్ధ్యర్థం నిత్య స్వాధ్యాయ బ్రహ్మయజ్ఞేన యక్ష్యే ||
(అక్షతలు, కొంచెం నీళ్ళు అరివేణంలో విడవండి)
శుద్ధిః –
ఓం విద్యు॑దసి॒ విద్య॑మే పా॒ప్మాన॒మృతా”త్స॒త్యముపై॑మి |
(శ్రుత్యాచమనము చేయండి)
హస్తా॑వవ॒నిజ్య॑ | త్రి॒రాచా॑మేత్ | ద్విః పరి॒మృ॑జ్య | స॒కృదు॑ప॒స్పృశ్య॑ | యత్స॒వ్యం పా॒ణిం పా॒దౌ ప్రోక్ష॑తి | శిర॒శ్చక్షు॑షీ॒ నాసి॑కే॒ శ్రోత్రే॒ హృద॑యమా॒లభ్య॑ || అప ఉపస్పృశ్య |
ద॒క్షి॒ణో॒త్త॒రౌ పా॒ణీ పా॒దౌ కృ॒త్వా | సప॒విత్రా॒ ఓమితి॒ ప్రతి॑పద్యతే |
ఓం ఋ॒చో అ॒క్షరే॑ పర॒మే వ్యో॑మ॒న్ యస్మి॑న్ దే॒వా అధి॒ విశ్వే॑ నిషే॒దుః |
యస్తన్న వేద॒ కిమృ॒చా క॑రిష్యతి॒ య ఇత్తద్వి॒దుస్త ఇ॒మే సమా॑సతే ||
గాయత్రీ మంత్ర పఠనమ్ –
ఓం భూః – తత్స॑వితు॒ర్వరే”ణ్య॒మ్ |
ఓం భువః – భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీ॒మహి |
ఓం సువః – ధియో॒ యో న॑: ప్రచో॒దయా”త్ |
ఓం భూః – తత్స॑వితు॒ర్వరే”ణ్య॒o భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీ॒మహి |
ఓం భువః – ధియో॒ యో న॑: ప్రచో॒దయా”త్ |
ఓం సువః – తత్స॑వితు॒ర్వరే”ణ్య॒o భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీ॒మహి ధియో॒ యో న॑: ప్రచో॒దయా”త్ |
ఓం ప॒రో ర॑జసి సావ॒దోమ్ |
|| అథ వేదపఠనమ్ ||
శ్రీగురుభ్యో నమః | హరిః ఓమ్ ||
యజుర్వేదాధ్యయనమ్ –
(తైత్తిరీయ సంహితా ౧.౧)
ఓం ఇ॒షే త్వో॒ర్జే త్వా॑ వా॒యవ॑స్స్థోపా॒యవ॑స్స్థ దే॒వో వ॑స్సవి॒తా ప్రార్ప॑యతు॒ శ్రేష్ఠ॑తమాయ॒ కర్మ॑ణ॒ ఆ ప్యా॑యధ్వమఘ్నియా దేవభా॒గమూర్జ॑స్వతీ॒: పయ॑స్వతీః ప్ర॒జావ॑తీరనమీ॒వా అ॑య॒క్ష్మాః మా వ॑స్స్తే॒న ఈ॑శత॒ మాఽఘశగ్॑oసో రు॒ద్రస్య॑ హే॒తిః పరి॑ వో వృణక్తు ధ్రు॒వా అ॒స్మిన్ గోప॑తౌ స్యాత బ॒హ్వీర్యజ॑మానస్య ప॒శూన్ పా॑హి || హరిః ఓమ్ ||
(తైత్తిరీయ బ్రాహ్మణమ్ ౧.౧)
ఓం బ్రహ్మ॒ సంధ॑త్త॒o తన్మే॑ జిన్వతమ్ | క్ష॒త్త్రగ్ం సంధ॑త్త॒o తన్మే॑ జిన్వతమ్ | ఇష॒గ్॒o సంధ॑త్త॒o తాం మే॑ జిన్వతమ్ | ఊర్జ॒గ్॒o సంధ॑త్త॒o తాం మే॑ జిన్వతమ్ | ర॒యిగ్ం సంధ॑త్త॒o తాం మే॑ జిన్వతమ్ | పుష్టి॒గ్॒o సంధ॑త్త॒o తాం మే॑ జిన్వతమ్ | ప్ర॒జాగ్ం సంధ॑త్త॒o తాం మే॑ జిన్వతమ్ | ప॒శూన్థ్సంధ॑త్త॒o తాన్మే॑ జిన్వతమ్ | స్తు॒తో॑ఽసి॒ జన॑ధాః | దే॒వాస్త్వా॑ శుక్ర॒పాః ప్రణ॑యన్తు || సు॒వీరా”: ప్ర॒జాః ప్ర॑జ॒నయ॒న్పరీ॑హి || హరిః ఓమ్ ||
(తైత్తిరీయ ఆరణ్యకమ్)
(౧౦.౯, ౧౦.౧౦, ౧౦.౧౧)
ఓం నమో॒ బ్రహ్మ॑ణే ధా॒రణ॑o మే అ॒స్త్వని॑రాకరణం ధా॒రయి॑తా భూయాస॒o
కర్ణ॑యోశ్శ్రు॒తం మా చ్యో”ఢ్వ॒o మమా॒ముష్య॒ ఓమ్ || ఋ॒తం తప॑స్స॒త్యం తప॑శ్శ్రు॒తం తప॑శ్శా॒న్తం తపో॒ దమ॒స్తప॒శ్శమ॒స్తపో॒ దాన॒o తపో॒ యజ్ఞ॒o తపో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒ర్బ్రహ్మై॒తదుపా”స్యై॒తత్తప॑: || యథా॑ వృ॒క్షస్య॑ స॒oపుష్పి॑తస్య దూ॒రాద్గ॒న్ధో వా”త్యే॒వం పుణ్య॑స్య క॒ర్మణో॑ దూ॒రాద్గ॒న్ధో వా॑తి॒ యథా॑ఽసిధా॒రాం క॒ర్తేఽవ॑హితామవ॒క్రామే॒ యద్యువే॒ యువే॒ హవా॑ వి॒హ్వయి॑ష్యామి క॒ర్తం ప॑తిష్యా॒మీత్యే॒వమ॒మృతా॑దా॒త్మాన॑o జు॒గుప్సే”త్ ||
(౮.౧.౦)
ఓం స॒హ నా॑వవతు | స॒హ నౌ॑ భునక్తు | స॒హ వీ॒ర్య॑o కరవావహై |
తే॒జ॒స్వినా॒వధీ॑తమస్తు॒ మా వి॑ద్విషా॒వహై” | ఓం శాన్తి॒శ్శాన్తి॒శ్శాన్తి॑: ||
(౭.౧౦.౧)
అ॒హం వృ॒క్షస్య॒ రేరి॑వా | కీ॒ర్తిః పృ॒ష్ఠం గి॒రేరి॑వ | ఊ॒ర్ధ్వప॑విత్రో వా॒జినీ॑వ స్వ॒మృత॑మస్మి | ద్రవి॑ణ॒గ్॒o సవ॑ర్చసమ్ | సుమేధా అ॑మృతో॒క్షితః | ఇతి త్రిశఙ్కోర్వేదా॑నువ॒చనమ్ ||
ఋగ్వేదాధ్యయనమ్ –
(౧.౧.౧)
ఓం అ॒గ్నిమీ”ళే పు॒రోహి॑తం య॒జ్ఞస్య॑ దే॒వమృ॒త్విజ”మ్ |
హోతా”రం రత్న॒ధాత॑మమ్ ||
సామవేదాధ్యయనమ్ –
(౧.౧.౧)
ఓం అగ్న॒ ఆ యా”హి వీ॒తయే” గృణా॒నో హ॒వ్యదా”తయే | ని హోతా” సథ్సి బ॒ర్హిషి॑ ||
అథర్వవేదాధ్యయనమ్ –
ఓం శం నో” దే॒వీర॒భిష్ట॑య॒ ఆపో” భవన్తు పీ॒తయే” |
శం యోర॒భిస్ర॑వన్తు నః ||
(౧.౧)
|| అథ వేదాంగ పఠనమ్ ||
శీక్షాధ్యయనమ్ –
అథ శీక్షాం ప్రవక్ష్యామి పాణినీయ మతం యథా |
శాస్త్రానుపూర్వం తద్విద్యాద్యథోక్తం లోకవేదయోః ||
వ్యాకరణాధ్యయనమ్ –
(అష్టాధ్యాయీ పారాయణమ్)
వాక్యకారం వరరుచిం భాష్యకారం పతంజలిమ్ |
పాణినిం సూత్రకారం చ ప్రణతోఽస్మి మునిత్రయమ్ ||
అ ఇ ఉ ణ్ | ఋ ళు* క్ | ఏ ఓ ఙ్ | ఐ ఔ చ్ | హ య వ ర ట్ | ల ణ్ | ఞ మ ఙ ణ న మ్ | ఝ భ ఞ్ | ఘ ఢ ధ ష్ | జ బ గ డ ద శ్ | ఖ ఫ ఛ ఠ థ చ ట త వ్ | క ప య్ | శ ష స ర్ | హ ల్ ||
వృద్ధిరాదైచ్ | అదేఙ్గుణః | ఇకో గుణవృద్ధీ |
ఛందోఽధ్యయనమ్ –
(పింగళఛందః సూత్రమ్ ౧.౧)
మయరసతజభనలగ సమ్మితమ్
భ్రమతి వాఙ్మయం జగతి యస్య |
స జయతి పిఙ్గళనాగః
శివప్రసాదాద్విశుద్ధమతిః ||
నిరుక్తాధ్యయనమ్ –
(నిఘంటుశాస్త్రమ్ ౧)
గౌః, గ్మా, జ్మా, క్ష్మా, క్షా, క్షౌమా, క్షోణీ, క్షితిః, అవనిః, ఉర్వీ, పృథ్వీ, మహీ, అదితిః, రిపః, ఇళా, నిర్ఋతిః, మా, భూమిః, పూషా, గాతుః, గోత్రా – ఇత్యేకవింశతిః పృథ్వీనామాని ||
(యస్కప్రణీత నిరుక్తమ్ ౧.౧)
ఓం సమామ్నాయః సమామ్నాతః స వ్యాఖ్యాతవ్యస్తమిమం సమామ్నాయం నిఘంటవ ఇత్యాచక్షతే |
జ్యౌతిషమ్ –
పఞ్చసంవత్సరమయం యుగాధ్యక్షం ప్రజాపతిమ్ |
దినర్త్వయనమాసాఙ్గం ప్రణమ్య శిరసా శుచిః || ౧
ప్రణమ్య శిరసా కాలమభివాద్య సరస్వతీమ్ |
కాలజ్ఞానం ప్రవక్ష్యామి లగధస్య మహాత్మనః || ౨
పూర్వమీమాంసా –
(భారద్వాజ కర్మ మీమాంసా)
అథాతో ధర్మజిజ్ఞాసా | ధారకో ధర్మః |
(జైమినీయ కర్మ మీమాంసా)
అథాతో ధర్మజిజ్ఞాసా | చోదనా లక్షణోఽర్థో ధర్మః |
ఉత్తర (బ్రహ్మ) మీమాంసా –
అథాతో బ్రహ్మజిజ్ఞాసా | జన్మాద్యస్య యతః | శాస్త్రయోనిత్వాత్ | తత్తు సమన్వయాత్ ||
న్యాయదర్శనమ్ –
(గౌతమ న్యాయసూత్రమ్)
ప్రమాణ ప్రమేయ సంశయ ప్రయోజన దృష్టాన్త సిద్ధాన్తావయవ తర్క నిర్ణయ వాద జల్ప వితణ్డా హేత్వాభాస చ్ఛల జతి నిగ్రహ స్థానానాం తత్త్వజ్ఞానాన్నిశ్శ్రేయసాధిగమః ||
వైశేషిక దర్శనమ్ –
అథాతో ధర్మం వ్యాఖ్యాస్యామః | యతోఽభ్యుదయ నిశ్శ్రేయస సిద్ధిః స ధర్మః ||
యోగ దర్శనమ్ –
అథ యోగానుశాసనమ్ | యోగశ్చిత్తవృత్తి నిరోధః ||
సాంఖ్య దర్శనమ్ –
అథ త్రివిధదుఃఖాత్యన్త నివృత్తిరత్యన్త పురుషార్థః |
న దృష్టాద్దృష్టాత్తత్సిద్ధిర్నివృత్తేఽప్యనువృత్తి దర్శనాత్ ||
స్మృతిః –
(మనుస్మృతి)
మనుమేకాగ్రమాసీనమభిగమ్య మహర్షయః |
ప్రతిపూజ్య యథాన్యాయమిదం వచనమబ్రువన్ ||
రామాయణమ్ –
తపఃస్వాధ్యాయనిరతం తపస్వీ వాగ్విదాం వరమ్ |
నారదం పరిపప్రచ్ఛ వాల్మీకిర్మునిపుంగవమ్ ||
మహాభారతమ్ –
నారాయణం నమస్కృత్య నరం చైవ నరోత్తమమ్ |
దేవీం సరస్వతీం వ్యాసం తతో జయముదీరయేత్ ||
భగవద్గీతా –
ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే సమవేతా యుయుత్సవః |
మామకాః పాండవాశ్చైవ కిమకుర్వత సంజయ ||
భాగవతమ్ –
జన్మాద్యస్య యతోఽన్వయాదితరతశ్చార్థేష్వభిజ్ఞః స్వరాట్
తేనే బ్రహ్మ హృదాయ ఆదికవయే ముహ్యంతి యత్సూరయః |
తేజోవారిమృదాం యథా వినిమయో యత్ర త్రిసర్గోఽమృషా
ధామ్నా స్వేన సదా నిరస్తకుహకం సత్యం పరం ధీమహి ||
తంత్రమ్ –
ఆచారమూలాః జాతిః స్యాదాచారః శాస్త్రమూలకః |
వేదవాక్యం శాస్త్రమూలం వేదః సాధకమూలకః ||
సాధకశ్చ క్రియామూలః క్రియాపి ఫలమూలికా |
ఫలమూలం సుఖం చైవ సుఖమానందమూలకమ్ ||
|| అథ పరిధానీయ మంత్రమ్ ||
(ఈ క్రింది మంత్రమును మూడు సార్లు పఠించండి)
ఓం నమో॒ బ్రహ్మ॑ణే॒ నమో॑ అస్త్వ॒గ్నయే॒ నమ॑: పృథి॒వ్యై నమ॒ ఓష॑ధీభ్యః |
నమో॑ వా॒చే నమో॑ వా॒చస్పత॑యే॒ నమో॒ విష్ణ॑వే బృహ॒తే క॑రోమి ||
ఓం శాన్తి॒శ్శాన్తి॒శ్శాన్తి॑: | ఏవం త్రిః | ఓం ఓం ఓమ్ ||
(ఈ క్రింది మంత్రము చదివి నీటితో చేతును శుద్ధి చేసుకోండి)
ఓం భూర్భువ॒స్సువ॑స్స॒త్యం తప॑శ్శ్ర॒ద్ధాయా”o జుహోమి |
వృష్టి॑రసి॒ వృశ్చ॑మే పా॒ప్మాన॒మృతా”త్స॒త్యముపా॑గామ్ ||
త్రిరాచామేత్ ||
|| నిత్య తర్పణ విధిః ||
ప్రాణానాయమ్య ||
పునః సంకల్పం –
పూర్వోక్త ఏవం గుణ విశేషణ విశిష్టాయాం శుభతిథౌ శ్రీపరమేశ్వరముద్దిశ్య శ్రీపరమేశ్వర ప్రీత్యర్థం బ్రహ్మయజ్ఞాంగ దేవర్షిపితౄనుద్దిశ్య దేవర్షిపితృ ప్రీత్యర్థం దేవర్షిపితృ తర్పణం కరిష్యే ||
ప్రార్థన –
బ్రహ్మాదయః సురాః సర్వే ఋషయః సనకాదయః |
ఆగచ్ఛంతు మహాభాగా బ్రహ్మాండోదరవర్తినః ||
౧. దేవ తర్పణం –
(యజ్ఞోపవీతమును సవ్యముగా వేసుకుని దేవతీర్థముగా ఒక్కొక్క సారి తర్పణము ఇవ్వవలెను)
బ్రహ్మాదయో యే దేవాః తాన్ దేవాగ్స్తర్పయామి |
సర్వాన్ దేవాగ్స్తర్పయామి |
సర్వాన్ దేవగణాగ్స్తర్పయామి |
సర్వాః దేవపత్నీస్తర్పయామి |
సర్వాన్ దేవపుత్రాగ్స్తర్పయామి |
సర్వాన్ దేవపౌత్రాగ్స్తర్పయామి |
భూర్దేవాగ్స్తర్పయామి |
భువర్దేవాగ్స్తర్పయామి |
సువర్దేవాగ్స్తర్పయామి |
భూర్భువస్సువర్దేవాగ్స్తర్పయామి |
౨. ఋషి తర్పణం –
(యజ్ఞోపవీతమును నివీతి వలె వేసుకుని, ఋషితీర్థముగా రెండేసి సార్లు తర్పణములు ఇవ్వవలెను)
కృష్ణద్వైపాయనాదయో యే ఋషయః తాన్ ఋషీగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ ఋషీగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ ఋషిగణాగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాః ఋషిపత్నీస్తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ ఋషిపుత్రాగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ ఋషిపౌత్రాగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
భూరృషీగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
భువరృషీగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
సువరృషీగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
భూర్భువస్సువరృషీగ్ స్తర్పయామి తర్పయామి |
కండర్షి తర్పణం –
ప్రజాపతిం కాండర్షిం తర్పయామి తర్పయామి |
సోమం కాండర్షిం తర్పయామి తర్పయామి |
అగ్నిం కాండర్షిం తర్పయామి తర్పయామి |
విశ్వాన్ దేవాన్ కాండర్షీగ్స్తర్పయామి తర్పయామి |
సాగ్ంహితీర్దేవతా ఉపనిషదస్తర్పయామి తర్పయామి |
యాజ్ఞికీర్దేవతా ఉపనిషదస్తర్పయామి తర్పయామి |
వారుణీర్దేవతా ఉపనిషదస్తర్పయామి తర్పయామి |
బ్రహ్మాణగ్గ్ స్వయంభువం తర్పయామి తర్పయామి |
సదసస్పతిం తర్పయామి తర్పయామి |
౩. పితృ తర్పణం –
(యజ్ఞోపవీతమును ప్రాచీనావీతి వలె వేసుకుని, పితృతీర్థముగా మూడేసి సార్లు తర్పణములు ఇవ్వవలెను)
సోమః పితృమాన్ యమోఽంగిరస్వాన్ అగ్నిష్వాత్తాగ్నిః కవ్యవాహనాదయో యే పితరః తాన్ పితౄగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ పితౄగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ పితృగణాగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాః పితృపత్నీస్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ పితృపుత్రాగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
సర్వాన్ పితృపౌత్రాగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
భూః పితౄగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
భువః పితౄగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
సువః పితౄగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
భూర్భువస్సువః పితౄగ్స్తర్పయామి తర్పయామి తర్పయామి |
అనేన బ్రహ్మయజ్ఞేన దేవర్షిపితృ తర్పణేన చ భగవాన్ సర్వాత్మకః శ్రీపరమేశ్వరస్సుప్రీణాతు ||
ఆబ్రహ్మలోకాదాశేషాదాలోకాలోకపర్వతాత్ |
యేసంతి బ్రాహ్మణాదేవాస్తేభ్యో నిత్యం నమో నమః ||
మా ప్రచురణ: "శ్రీ బగళాముఖీ స్తోత్రనిధి (తాత్పర్య సహితం)" ప్రింటింగు పూర్తి అయి కొనుగోలుకు సిద్ధంగా ఉంది.
స్తోత్రనిధి (తెలుగు) వాట్సాప్ ఛానల్ : మా తెలుగు వాట్సాప్ ఛానల్ ని ఫాలో చేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
Support this Dharma Karya : If you find value in the Stotranidhi collection, please consider supporting this work. You can make a contribution through these links - PhonePe/GooglePay/BHIM (within India) or Paypal (outside India)
Buy Prabhata Stotranidhi Book: A single book with important stotras of Devatas is available in 4 languages - "తెలుగు" , "ಕನ್ನಡ" , "देवनागरि" , "English (IAST)".
విప్రులకు, ద్విజులకు విజ్ఞప్తి : మంత్ర అనుష్ఠానం లేక నేటి కాలంలో ధర్మాచరణ క్షీణిస్తూ ఉన్నది. దయచేసి మీకు ఉపదేశం ఉన్న మంత్రం కనీసం లక్ష జపం చేయండి. మీకు అతిదగ్గరలో ఉన్న దేవాలయానికి ప్రతిరోజూ వెళ్ళి అక్కడి దేవత మంత్రాన్ని కనీసం 108 జపంచేసి, ఆ దేవత బలాన్ని వృద్ధి చేయండి. దేవత అనుగ్రహం ఉంటేనే ఆ ప్రాంతంలో ధర్మం వర్ధిల్లుతుంది.
Important message to Dharmikas : Please visit your nearest Devalayam and chant mantra of that Devata atleast 108 times daily in that temple. When Devata becomes powerful, it will automatically protect Dharma.
Chant other stotras in తెలుగు, ಕನ್ನಡ, தமிழ், देवनागरी, english.
Did you see any mistake/variation in the content above? Click here to report mistakes and corrections in Stotranidhi content.
