Read in తెలుగు / ಕನ್ನಡ / தமிழ் / देवनागरी / English (IAST)
(లోక కల్యాణం కోసం విష్ణువు అంశతో పరాశర మహర్షికి వ్యాసుడు జన్మించడం, ఆయన వేదాలను విభజించి పురాణాలను రచించడం ఈ దశకంలో చూడవచ్చు. అయితే అంతటి మహానుభావుడైన వ్యాసుడు కూడా ఒక పిచుక తన పిల్లలను ప్రేమగా చూసుకోవడం చూసి, తనకు పుత్రుడు లేడని చింతించి, పుత్ర సంతానం కోసం తపస్సు చేయడానికి సిద్ధపడిన సందర్భం ఇది. ఈ శ్లోకాలను పఠించడం వల్ల చక్కని సంతానం కలుగుతుంది. అంతేకాకుండా విద్యార్థులకు ఏకాగ్రత, బుద్ధి బలం పెరిగి విద్యలో రాణిస్తారు.)
త్వదిచ్ఛయా దేవి పులస్త్యవాచా
పరాశరాద్విష్ణుపురాణకర్తుః |
మునేర్హరిర్లోకహితాయ దీపా-
-ద్యథా ప్రదీపోఽజని కృష్ణనామా || ౬-౧ ||
ఓ దేవీ! నీ ఇచ్చానుసారం, పులస్త్యుని వాక్కు ప్రకారం, విష్ణుపురాణ కర్తయైన పరాశర ముని నుండి, లోక కల్యాణం కోసం ఒక దీపం నుండి మరొక దీపం వెలిగినట్లుగా (దీపాత్ యథా ప్రదీపః), శ్రీహరి ‘కృష్ణ’ (కృష్ణ ద్వైపాయనుడు) అనే పేరుతో జన్మించాడు.
వేదం చతుర్ధా వ్యదధత్స కృష్ణ-
-ద్వైపాయనో వ్యాస ఇతి ప్రసిద్ధః |
వేదాంతసూత్రాణి పురాణజాలం
మహేతిహాసం చ మహాంశ్చకార || ౬-౨ ||
ఆ కృష్ణ ద్వైపాయనుడు వేదాలను నాలుగు భాగాలుగా విభజించి ‘వ్యాసుడు’ అని ప్రసిద్ధి చెందాడు. ఆయనే వేదాంత సూత్రాలను (బ్రహ్మ సూత్రాలు), పురాణ సమూహాలను (అష్టాదశ పురాణాలు) మరియు మహా ఇతిహాసాన్ని (మహాభారతం) రచించిన మహానుభావుడు.
తపః ప్రవృత్తః కళవింకపోతం
మాత్రా స సంలాళితమాశ్రమాంతే |
పశ్యన్నధన్యామనపత్యతాం స్వాం
సపుత్రభాగ్యాతిశయం చ దధ్యౌ || ౬-౩ ||
ఒకప్పుడు తపస్సులో ఉన్న ఆ వ్యాస మహర్షి, తన ఆశ్రమ ప్రాంతంలో ఒక పిచుక పిల్లను (కళవింక-పోతమ్) దాని తల్లి ఎంతో ప్రేమగా లాలిస్తుండటం చూశాడు. అది చూసి ఆయన తన అదృష్టహీనమైన పుత్రహీనతను (అనపత్యతామ్) తలచుకొని, పుత్రుడు ఉన్నవారి భాగ్యమే గొప్పదని చింతించాడు.
సత్పుత్రలాభాయ తపశ్చికీర్షు-
-స్తీవ్రం మహామేరుసమీపమేత్య |
ఆరాధనీయః క ఇతి క్షణం స
చింతాతురో లోకగురుః స్థితోఽభూత్ || ౬-౪ ||
యోగ్యుడైన పుత్రుడిని పొందడం కోసం తీవ్రమైన తపస్సు చేయాలని నిశ్చయించుకొని, మహామేరు పర్వతం సమీపానికి వెళ్ళి, “నేను ఆరాధించవలసిన దైవం ఎవరు?” అని లోకగురువైన ఆ వ్యాసుడు క్షణకాలం పాటు చింతాక్రాంతుడై ఆలోచించాడు.
శ్రీనారదస్తత్ర సమాగతస్త్వ-
-త్కృపాకటాక్షాంకురవన్మహర్షిః |
అర్ఘ్యాదిసంపూజిత ఆసనస్థో
వ్యాసేన పృష్టః ప్రహసన్నివాహ || ౬-౫ ||
నీ (దేవి) కృపాకటాక్షం నుండి పుట్టిన అంకురం వలె ఉన్న నారద మహర్షి అక్కడికి విచ్చేశాడు. అప్పుడు వ్యాస మహర్షి చేత అర్ఘ్యపాద్యములతో చక్కగా పూజింపబడి, ఆసనంపై కూర్చున్న ఆ నారదుడు, వ్యాసుడు అడిగిన ప్రశ్నలకు చిరునవ్వుతో (ప్రహసన్ ఇవ) ఇలా సమాధానం చెప్పాడు.
కిం చింతయా కృష్ణ భజస్వ దేవీం
కృపావతీ వాంఛితదానదక్షా |
అహేతురేషా ఖలు సర్వహేతు-
-ర్నిరస్తసామ్యాతిశయా నిరీహా || ౬-౬ ||
“ఓ కృష్ణా (వ్యాసా)! చింత దేనికి? కృపావతి, కోరిన కోర్కెలు తీర్చడంలో సమర్థురాలు అయిన దేవిని భజించు. ఆమె ఏ కారణం లేకుండానే (అహేతుః) సమస్తానికి కారణమై ఉన్నది. ఆమెకు సమానులు కానీ, అధికులు కానీ ఎవరూ లేరు (నిరస్త-సామ్య-అతిశయా). ఆమె ఏ కోరికలు లేని పరబ్రహ్మ స్వరూపిణి (నిరీహా).”
సైషా మహాశక్తిరితి ప్రసిద్ధా
యదాజ్ఞయా బ్రహ్మరమేశరుద్రాః |
బ్రహ్మాండసర్గస్థితిసంహృతీశ్చ
కుర్వంతి కాలే న చ తే స్వతంత్రాః || ౬-౭ ||
“ఆమెయే ‘మహాశక్తి’ అని ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆమె ఆజ్ఞ ప్రకారమే బ్రహ్మ, విష్ణు (రమేశ), మహేశ్వరులు (రుద్రాః) ఈ బ్రహ్మాండం యొక్క సృష్టి, స్థితి, లయలను ఆయా కాలాల్లో నిర్వహిస్తున్నారు. వారు కూడా స్వతంత్రులు కారు (ఆమె ఆజ్ఞాబద్ధులే).”
యస్యాశ్చ తే శక్తిభిరేవ సర్వ-
-కర్మాణి కుర్వంతి సురాసురాద్యాః |
మర్త్యా మృగాః కృష్ణ పతత్రిణశ్చ
శక్తేర్విధేయాః క ఇహావిధేయః || ౬-౮ ||
“ఎవరి (దేవి) యొక్క శక్తుల చేతనే దేవతలు, అసురులు మొదలైనవారు తమ సమస్త కార్యాలను చేస్తున్నారో, ఓ కృష్ణా! మనుష్యులు (మర్త్యా), మృగాలు మరియు పక్షులు కూడా ఆ శక్తికే విధేయులై ఉన్నారో – అటువంటప్పుడు ఈ లోకంలో ఆమెకు లొంగని వారు (అవిధేయః) ఎవరున్నారు?”
ప్రత్యక్షముఖ్యైర్న చ సా ప్రమాణై-
-ర్జ్ఞేయా తపోభిః కఠినైర్వ్రతైశ్చ |
న వేదశాస్త్రాధ్యయనేన చాపి
భక్త్యైవ జానాతి పుమాన్ మహేశీమ్ || ౬-౯ ||
“ఆ జగన్మాత ప్రత్యక్షం వంటి ప్రమాణాల చేత గానీ, కఠినమైన తపస్సుల చేత గానీ, వ్రతాల చేత గానీ తెలియబడదు. వేద శాస్త్రాల అధ్యయనం చేత కూడా ఆమెను తెలుసుకోలేరు. కేవలం భక్తి చేత మాత్రమే మనిషి ఆ మహేశ్వరిని తెలుసుకోగలడు.”
తామేవ భక్త్యా సతతం భజస్వ
సర్వార్థదాం కృష్ణ తవాస్తు భద్రమ్ |
ఇత్యూచుషి బ్రహ్మసుతే గతే స
వ్యాసస్తపోఽర్థం గిరిమారురోహ || ౬-౧౦ ||
“సమస్త పురుషార్థాలను (సర్వార్థదాం) ప్రసాదించే ఆ దేవిని మాత్రమే నిరంతరం భక్తితో సేవించు. ఓ కృష్ణా! నీకు భద్రం కలుగుగాక!” అని బ్రహ్మపుత్రుడైన నారదుడు పలికి వెళ్లిపోగా, ఆ వ్యాస మహర్షి తపస్సు చేయడం కోసం పర్వతమును అధిరోహించాడు.
ఇహాస్మి పర్యాకులచిత్తవృత్తి-
-ర్గురుం న పశ్యామి మహత్తమం చ |
సన్మార్గతో మాం నయ విశ్వమాతః
ప్రసీద మే త్వాం శరణం వ్రజామి || ౬-౧౧ ||
“ఓ విశ్వమాతా! నేను ఇక్కడ వ్యాకులతతో కూడిన చిత్తవృత్తి (చంచల మనస్సు) కలవాడిని. నాకు అత్యున్నతమైన గురువు ఎవరో కనిపించడం లేదు. నన్ను మంచి మార్గంలో (సన్మార్గమున) నడిపించు. నాపై ప్రసన్నమవ్వు, నిన్నే శరణు వేడుతున్నాను.”
సప్తమ దశకమ్ (౭) – శుకోత్పత్తిః >>
సంపూర్ణ దేవీ నారాయణీయం (41 దశకాలు) చూడండి.
మా ప్రచురణ: "శ్రీ బగళాముఖీ స్తోత్రనిధి (తాత్పర్య సహితం)" ప్రింటింగు పూర్తి అయి కొనుగోలుకు సిద్ధంగా ఉంది.
స్తోత్రనిధి (తెలుగు) వాట్సాప్ ఛానల్ : మా తెలుగు వాట్సాప్ ఛానల్ ని ఫాలో చేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
Support this Dharma Karya : If you find value in the Stotranidhi collection, please consider supporting this work. You can make a contribution through these links - PhonePe/GooglePay/BHIM (within India) or Paypal (outside India)
Buy Prabhata Stotranidhi Book: A single book with important stotras of Devatas is available in 4 languages - "తెలుగు" , "ಕನ್ನಡ" , "देवनागरि" , "English (IAST)".
విప్రులకు, ద్విజులకు విజ్ఞప్తి : మంత్ర అనుష్ఠానం లేక నేటి కాలంలో ధర్మాచరణ క్షీణిస్తూ ఉన్నది. దయచేసి మీకు ఉపదేశం ఉన్న మంత్రం కనీసం లక్ష జపం చేయండి. మీకు అతిదగ్గరలో ఉన్న దేవాలయానికి ప్రతిరోజూ వెళ్ళి అక్కడి దేవత మంత్రాన్ని కనీసం 108 జపంచేసి, ఆ దేవత బలాన్ని వృద్ధి చేయండి. దేవత అనుగ్రహం ఉంటేనే ఆ ప్రాంతంలో ధర్మం వర్ధిల్లుతుంది.
Important message to Dharmikas : Please visit your nearest Devalayam and chant mantra of that Devata atleast 108 times daily in that temple. When Devata becomes powerful, it will automatically protect Dharma.
Chant other stotras in తెలుగు, ಕನ್ನಡ, தமிழ், देवनागरी, english.
Did you see any mistake/variation in the content above? Click here to report mistakes and corrections in Stotranidhi content.
