Sundarakanda Sarga (Chapter) 62 – sundarakāṇḍa dviṣaṣṭitamaḥ sargaḥ (62)

tānuvāca hariśrēṣṭhō hanumānvānararṣabhaḥ |
avyagramanasō yūyaṁ madhu sēvata vānarāḥ |
ahamāvārayiṣyāmi yuṣmākaṁ paripanthinaḥ || 1 ||

śrutvā hanumatō vākyaṁ harīṇāṁ pravarō:’ṅgadaḥ |
pratyuvāca prasannātmā pibantu harayō madhu || 2 ||

avaśyaṁ kr̥takāryasya vākyaṁ hanumatō mayā |
akāryamapi kartavyaṁ kimaṅga punarīdr̥śam || 3 ||

aṅgadasya mukhācchrutvā vacanaṁ vānararṣabhāḥ |
sādhu sādhviti saṁhr̥ṣṭā vānarāḥ pratyapūjayan || 4 ||

pūjayitvā:’ṅgadaṁ sarvē vānarā vānararṣabham |
jagmurmadhuvanaṁ yatra nadīvēgā iva drutam || 5 ||

tē praviṣṭā madhuvanaṁ pālānākramya vīryataḥ |
atisargācca paṭavō dr̥ṣṭvā śrutvā ca maithilīm |
papuḥ sarvē madhu tadā rasavatphalamādaduḥ || 6 ||

utpatya ca tataḥ sarvē vanapālānsamāgatān |
tāḍayanti sma śataśaḥ saktānmadhuvanē tadā || 7 ||

madhūni drōṇamātrāṇi bāhubhiḥ parigr̥hya tē |
pibanti sahitāḥ sarvē nighnanti sma tathā:’parē || 8 ||

kēcitpītvā:’pavidhyanti madhūni madhupiṅgalāḥ |
madhūcchiṣṭēna kēcicca jaghnuranyōnyamutkaṭāḥ || 9 ||

aparē vr̥kṣamūlē tu śākhāṁ gr̥hya vyavasthitāḥ |
atyarthaṁ ca madaglānāḥ parṇānyāstīrya śēratē || 10 ||

unmattabhūtāḥ plavagā madhumattāśca hr̥ṣṭavat |
kṣipanti ca tadā:’nyōnyaṁ skhalanti ca tathā:’parē || 11 ||

kēcit kṣvēlāṁ prakurvanti kēcitkūjanti hr̥ṣṭavat |
harayō madhunā mattāḥ kēcitsuptā mahītalē || 12 ||

kr̥tvā kēciddhasantyanyē kēcitkurvanti cētarat |
kr̥tvā kēcidvadantyanyē kēcidbudhyanti cētarat || 13 ||

yē:’pyatra madhupālāḥ syuḥ prēṣyā dadhimukhasya tu |
tēpi tairvānarairbhīmaiḥ pratiṣiddhā diśō gatāḥ || 14 ||

jānubhistu prakr̥ṣṭāśca dēvamārgaṁ pradarśitāḥ |
abruvanparamōdvignā gatvā dadhimukhaṁ vacaḥ || 15 ||

hanūmatā dattavarairhataṁ madhuvanaṁ balāt |
vayaṁ ca jānubhiḥ kr̥ṣṭā dēvamārgaṁ ca darśitāḥ || 16 ||

tatō dadhimukhaḥ kruddhō vanapastatra vānaraḥ |
hataṁ madhuvanaṁ śrutvā sāntvayāmāsa tānharīn || 17 ||

ihāgacchata gacchāmō vānarānbaladarpitān |
balēna vārayiṣyāmō madhu bhakṣayatō vayam || 18 ||

śrutvā dadhimukhasyēdaṁ vacanaṁ vānararṣabhāḥ |
punarvīrā madhuvanaṁ tēnaiva sahasā yayuḥ || 19 ||

madhyē caiṣāṁ dadhimukhaḥ pragr̥hya tarasā tarum |
samabhyadhāvadvēgēna tē ca sarvē plavaṅgamāḥ || 20 ||

tē śilāḥ pādapāṁścāpi parvatāṁścāpi vānarāḥ |
gr̥hītvā:’bhyagamankruddhā yatra tē kapikuñjarāḥ || 21 ||

tē svāmivacanaṁ vīrā hr̥dayēṣvavasajya tat |
tvarayā hyabhyadhāvanta sālatālaśilāyudhāḥ || 22 ||

vr̥kṣasthāṁśca talasthāṁśca vānarānbaladarpitān |
abhyakrāmaṁstatō vīrāḥ pālāstatra sahasraśaḥ || 23 ||

[* balānnivārayantaśca āsēdurharayō harīn |
sandaṣṭōṣṭapuṭakruddhā bhartsayantō muhurmuhuḥ || 24 ||

*]

atha dr̥ṣṭvā dadhimukhaṁ kruddhaṁ vānarapuṅgavāḥ |
abhyadhāvanta vēgēna hanumatpramukhāstadā || 25 ||

taṁ savr̥kṣaṁ mahābāhumāpatantaṁ mahābalam |
āryakaṁ prāharattatra bāhubhyāṁ kupitōṅgadaḥ || 26 ||

madāndhaśca na vēdainamāryakōyaṁ mamēti saḥ |
athainaṁ niṣpipēṣāśu vēgavadvasudhātalē || 27 ||

sa bhagnabāhūrubhujō vihvalaḥ śōṇitōkṣitaḥ |
mumōha sahasā vīrō muhūrtaṁ kapikuñjaraḥ || 28 ||

sa samāśvasya sahasā saṅkruddhō rājamātulaḥ |
vānarānvārayāmāsa daṇḍēna madhumōhitān || 29 ||

sa kathañcidvimuktastairvānarairvānararṣabhaḥ |
uvācaikāntamāśritya bhr̥tyānsvānsamupāgatān || 30 ||

ētē tiṣṭhantu gacchāmō bhartā nō yatra vānaraḥ |
sugrīvō vipulagrīvaḥ saha rāmēṇa tiṣṭhati || 31 ||

sarvaṁ caivāṅgadē dōṣaṁ śrāvayiṣyāmi pārthivē |
amarṣī vacanaṁ śrutvā ghātayiṣyati vānarān || 32 ||

iṣṭaṁ madhuvanaṁ hyētatsugrīvasya mahātmanaḥ |
pitr̥paitāmahaṁ divyaṁ dēvairapi durāsadam || 33 ||

sa vānarānimānsarvānmadhulubdhāngatāyuṣaḥ |
ghātayiṣyati daṇḍēna sugrīvaḥ sasuhr̥jjanān || 34 ||

vadhyā hyētē durātmānō nr̥pājñāparibhāvinaḥ |
amarṣaprabhavō rōṣaḥ saphalō nō bhaviṣyati || 35 ||

ēvamuktvā dadhimukhō vanapālānmahābalaḥ |
jagāma sahasōtpatya vanapālaiḥ samanvitaḥ || 36 ||

nimēṣāntaramātrēṇa sa hi prāptō vanālayaḥ |
sahasrāṁśusutō dhīmānsugrīvō yatra vānaraḥ || 37 ||

rāmaṁ ca lakṣmaṇaṁ caiva dr̥ṣṭvā sugrīvamēva ca |
samapratiṣṭhāṁ jagatīmākāśānnipapāta ha || 38 ||

sannipatya mahāvīryaḥ sarvaistaiḥ parivāritaḥ |
harirdadhimukhaḥ pālaiḥ pālānāṁ paramēśvaraḥ || 39 ||

sa dīnavadanō bhūtvā kr̥tvā śirasi cāñjalim |
sugrīvasya śubhau mūrdhnā caraṇau pratyapīḍayat || 40 ||

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē sundarakāṇḍē dviṣaṣṭitamaḥ sargaḥ || 62

sundarakāṇḍa triṣaṣṭitamaḥ sargaḥ (63)>>


See Complete vālmīki sundarakāṇḍa for chanting.

Facebook Comments

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published.

error: Not allowed
%d bloggers like this: