Sundarakanda Sarga (Chapter) 30 – sundarakāṇḍa triṁśaḥ sargaḥ (30)

hanumānapi viśrāntaḥ sarvaṁ śuśrāva tattvataḥ |
sītāyāstrijaṭāyāśca rākṣasīnāṁ ca tarjanam || 1 ||

avēkṣamāṇastāṁ dēvīṁ dēvatāmiva nandanē |
tatō bahuvidhāṁ cintāṁ cintayāmāsa vānaraḥ || 2 ||

yāṁ kapīnāṁ sahasrāṇi subahūnyayutāni ca |
dikṣu sarvāsu mārgantē sēyamāsāditā mayā || 3 ||

cārēṇa tu suyuktēna śatrōḥ śaktimavēkṣitā |
gūḍhēna caratā tāvadavēkṣitamidaṁ mayā || 4 ||

rākṣasānāṁ viśēṣaśca purī cēyamavēkṣitā |
rākṣasādhipatērasya prabhāvō rāvaṇasya ca || 5 ||

yuktaṁ tasyāpramēyasya sarvasattvadayāvataḥ |
samāśvāsayituṁ bhāryāṁ patidarśanakāṅkṣiṇīm || 6 ||

ahamāśvāsayāmyēnāṁ pūrṇacandranibhānanām |
adr̥ṣṭaduḥkhāṁ duḥkhārtāṁ duḥkhasyāntamagacchatīm || 7 ||

yadyapyahamimāṁ dēvīṁ śōkōpahatacētanām |
anāśvāsya gamiṣyāmi dōṣavadgamanaṁ bhavēt || 8 ||

gatē hi mayi tatrēyaṁ rājaputrī yaśasvinī |
paritrāṇamavindantī jānakī jīvitaṁ tyajēt || 9 ||

mayā ca sa mahābāhuḥ pūrṇacandranibhānanaḥ |
samāśvāsayituṁ nyāyyaḥ sītādarśanalālasaḥ || 10 ||

niśācarīṇāṁ pratyakṣamanarhaṁ cāpi bhāṣaṇam |
kathaṁ nu khalu kartavyamidaṁ kr̥cchragatō hyaham || 11 ||

anēna rātriśēṣēṇa yadi nāśvāsyatē mayā |
sarvathā nāsti sandēhaḥ parityakṣyati jīvitam || 12 ||

rāmaśca yadi pr̥cchēnmāṁ kiṁ māṁ sītā:’bravīdvacaḥ |
kimahaṁ taṁ pratibrūyāmasambhāṣya sumadhyamām || 13 ||

sītāsandēśarahitaṁ māmitastvarayā gatam |
nirdahēdapi kākutsthaḥ kruddhastīvrēṇa cakṣuṣā || 14 ||

yadi cōdyōjayiṣyāmi bhartāraṁ rāmakāraṇāt |
vyarthamāgamanaṁ tasya sasainyasya bhaviṣyati || 15 ||

antaraṁ tvahamāsādya rākṣasīnāmiha sthitaḥ |
śanairāśvāsayiṣyāmi santāpabahulāmimām || 16 ||

ahaṁ tvatitanuścaiva vānaraśca viśēṣataḥ |
vācaṁ cōdāhariṣyāmi mānuṣīmiha saṁskr̥tām || 17 ||

yadi vācaṁ pradāsyāmi dvijātiriva saṁskr̥tām |
rāvaṇaṁ manyamānā māṁ sītā bhītā bhaviṣyati || 18 ||

vānarasya viśēṣēṇa kathaṁ syādabhibhāṣaṇam |
avaśyamēva vaktavyaṁ mānuṣaṁ vākyamarthavat || 19 ||

mayā sāntvayituṁ śakyā nānyathēyamaninditā |
sēyamālōkya mē rūpaṁ jānakī bhāṣitaṁ tathā |
rakṣōbhistrāsitā pūrvaṁ bhūyastrāsaṁ gamiṣyati || 20 ||

tatō jātaparitrāsā śabdaṁ kuryānmanasvinī |
jānamānā viśālākṣī rāvaṇaṁ kāmarūpiṇam || 21 ||

sītayā ca kr̥tē śabdē sahasā rākṣasīgaṇaḥ |
nānāpraharaṇō ghōraḥ samēyādantakōpamaḥ || 22 ||

tatō māṁ samparikṣipya sarvatō vikr̥tānanāḥ |
vadhē ca grahaṇē caiva kuryuryatnaṁ yathābalam || 23 ||

gr̥hya śākhāḥ praśākhāśca skandhāṁścōttamaśākhinām |
dr̥ṣṭvā viparidhāvantaṁ bhavēyurbhayaśaṅkitāḥ || 24 ||

mama rūpaṁ ca samprēkṣya vanē vicaratō mahat |
rākṣasyō bhayavitrastā bhavēyurvikr̥tānanāḥ || 25 ||

tataḥ kuryuḥ samāhvānaṁ rākṣasyō rakṣasāmapi |
rākṣasēndraniyuktānāṁ rākṣasēndranivēśanē || 26 ||

tē śūlaśaktinistriṁśavividhāyudhapāṇayaḥ |
āpatēyurvimardē:’sminvēgēnōdvignakāriṇaḥ || 27 ||

saṁruddhastaissuparitō vidhamanrakṣasāṁ balam |
śaknuyāṁ na tu samprāptuṁ paraṁ pāraṁ mahōdadhēḥ || 28 ||

māṁ vā gr̥hṇīyurāplutya bahavaḥ śīghrakāriṇaḥ |
syādiyaṁ cāgr̥hītārthā mama ca grahaṇaṁ bhavēt || 29 ||

hiṁsābhirucayō hiṁsyurimāṁ vā janakātmajām |
vipannaṁ syāttataḥ kāryaṁ rāmasugrīvayōridam || 30 ||

uddēśē naṣṭamārgē:’sminrākṣasaiḥ parivāritē |
sāgarēṇa parikṣiptē guptē vasati jānakī || 31 ||

viśastē vā gr̥hītē vā rakṣōbhirmayi samyugē |
nānyaṁ paśyāmi rāmasya sāhāyyaṁ kāryasādhanē || 32 ||

vimr̥śaṁśca na paśyāmi yō hatē mayi vānaraḥ |
śatayōjanavistīrṇaṁ laṅghayēta mahōdadhim || 33 ||

kāmaṁ hantuṁ samarthō:’smi sahasrāṇyapi rakṣasām |
na tu śakṣyāmi samprāptuṁ paraṁ pāraṁ mahōdadhēḥ || 34 ||

asatyāni ca yuddhāni saṁśayō mē na rōcatē |
kaśca nissaṁśayaṁ kāryaṁ kuryātprājñaḥ sasaṁśayam || 35 ||

prāṇatyāgaśca vaidēhyā bhavēdanabhibhāṣaṇē |
ēṣa dōṣō mahānhi syānmama sītābhibhāṣaṇē || 36 ||

bhūtāścārthā vinaśyanti dēśakālavirōdhitāḥ |
viklabaṁ dūtamāsādya tamaḥ sūryōdayē yathā || 37 ||

arthānarthāntarē buddhirniścitā:’pi na śōbhatē |
ghātayanti hi kāryāṇi dūtāḥ paṇḍitamāninaḥ || 38 ||

na vinaśyētkathaṁ kāryaṁ vaiklabyaṁ na kathaṁ bhavēt |
laṅghanaṁ ca samudrasya kathaṁ nu na vr̥thā bhavēt || 39 ||

kathaṁ nu khalu vākyaṁ mē śr̥ṇuyānnōdvijēta vā |
iti sañcintya hanumāṁścakāra matimānmatim || 40 ||

rāmamakliṣṭakarmāṇaṁ svabandhumanukīrtayan |
naināmudvējayiṣyāmi tadbandhugatamānasām || 41 ||

ikṣvākūṇāṁ variṣṭhasya rāmasya viditātmanaḥ |
śubhāni dharmayuktāni vacanāni samarpayan || 42 ||

śrāvayiṣyāmi sarvāṇi madhurāṁ prabruvangiram |
śraddhāsyati yathā hīyaṁ tathā sarvaṁ samādadhē || 43 ||

iti sa bahuvidhaṁ mahānubhāvō
jagatipatēḥ pramadāmavēkṣamāṇaḥ |
madhuramavitathaṁ jagāda vākyaṁ
drumaviṭapāntaramāsthitō hanūmān || 44 ||

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīyē ādikāvyē sundarakāṇḍē triṁśaḥ sargaḥ || 30

sundarakāṇḍa ēkatriṁśaḥ sargaḥ (31)>>


See Complete vālmīki sundarakāṇḍa for chanting.

Facebook Comments

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published.

error: Not allowed
%d bloggers like this: