Read in తెలుగు / ಕನ್ನಡ / தமிழ் / देवनागरी / English (IAST)
(శ్రీమన్నారాయణుని అంశతో, శ్రావణ మాసం శ్రవణా నక్షత్రాన అవతరించిన శ్రీ విఖనస మహామునిని పరమాత్మ స్వరూపంగా భావిస్తూ చేసే స్తుతి ఇది. భృగు మహర్షి ఈ స్తోత్రానికి ద్రష్ట. యోగ ప్రభావం, వేద నిష్ఠ మరియు విష్ణు భక్తి కలిగిన ముని శ్రేష్ఠుని నామాలను స్మరించడం దీని ఉద్దేశ్యం. ఈ అష్టోత్తర శతనామ స్తోత్రాన్ని పఠించడం వల్ల సకల పాపాలు తొలగిపోతాయి. బుద్ధి వికాసం, యోగ సిద్ధి మరియు అంత్యకాలమున విష్ణు సాయుజ్యం లభిస్తుందని సంప్రదాయం చెబుతోంది.)
అస్య శ్రీవిఖనసాష్టోత్తరశతనామ స్తోత్రమహామంత్రస్య భగవాన్ భృగుమహర్షిః, అనుష్టుప్ఛందః, శ్రీమన్నారాయణో దేవతా, ఆత్మయోనిః స్వయంజాత ఇతి బీజం, గర్భవైష్ణవ ఇతి శక్తిః, శంఖచక్రగదాపద్మేతి కీలకం, శార్ఙ్గభృన్నందకీత్యస్త్రం, నిగమాగమ ఇతి కవచం, పరమాత్మ సాధనౌ ఇతి నేత్రం, పరంజ్యోతిస్వరూపే వినియోగః, సనకాది యోగీంద్ర ముక్తిప్రదమితి ధ్యానం, అష్టచక్రమితి దిగ్భంధః, శ్రీవిఖనసబ్రహ్మప్రీత్యర్థే జపే వినియోగః ||
భృగు మహర్షి ఋషిగా, అనుష్టుప్ ఛందస్సుతో, శ్రీమన్నారాయణుడే దేవతగా కలిగిన ఈ మహామంత్రాన్ని పరమజ్యోతి స్వరూపుడైన విఖనస ముని అనుగ్రహం కోసం వినియోగిస్తున్నాను.
ధ్యానమ్ –
శంఖారిన్నిజలాంఛనైః పరిగతన్ చాంబోధితల్పేస్థితం
ప్రేమ్నోద్దేశ్య సమంత్రతంత్రవిదుషాం తత్పూజనే శ్రేష్ఠితమ్ |
తం కృత్వోత్కృపయా మనఃసరసిజే సంభూతవంతం హృది
ధ్యాయామ్యార్తజనావనం విఖనసం యోగప్రభావల్లభమ్ ||
శంఖ చక్రాలను చిహ్నాలుగా ధరించి, పాలసముద్రమనే పాన్పుపై ఉన్నవాడు; మంత్ర తంత్ర కోవిదులైన భక్తుల పూజలచే శ్రేష్ఠుడిగా ఎంచబడేవాడు; దయతో నా హృదయ పద్మమందు ఆవిర్భవించినవాడు; ఆర్తులను రక్షించేవాడు మరియు యోగ ప్రభావం కలవాడైన విఖనస మునిని ధ్యానిస్తున్నాను.
స్తోత్రమ్ –
శ్రీమన్యోగప్రభాసీనః మన్త్రవేత్తాత్రిలోకధృత్ |
శ్రవణేశ్రావణేశుక్లసమ్భవో గర్భవైష్ణవః || ౧ ||
శోభాయమానమైన యోగప్రభ (యోగపీఠం) పై ఆసీనుడైనవాడు; మంత్రములను క్షుణ్ణంగా తెలిసినవాడు; ముల్లోకములను రక్షణ కొరకు ధరించినవాడు; శ్రావణ మాసము శ్రవణా నక్షత్రము శుక్ల పక్షమున ఆవిర్భవించినవాడు; గర్భమున ఉన్నప్పుడే వైష్ణవ చిహ్నములను పొందినవాడు (గర్భవైష్ణవః).
భృగ్వాదిమునయః పుత్రాః త్రిలోకాత్మా పరాత్పరః |
పరంజ్యోతిస్వరూపాత్మా సర్వాత్మా సర్వశాస్త్రభృత్ || ౨ ||
భృగువు మొదలైన మహర్షులను పుత్రులుగా (శిష్యులుగా) పొందినవాడు; మూడు లోకములకు ఆత్మ వంటివాడు; అందరికంటే అత్యున్నతమైనవాడు (పరాత్పరః); పరమజ్యోతియే స్వరూపమైన ఆత్మ కలవాడు; సర్వప్రాణులలో అంతర్యామిగా ఉన్న ఆత్మ; సమస్త శాస్త్రములను ధరించినవాడు.
యోగిపుంగవసంస్తుత్యస్ఫుటపాదసరోరూహః |
వేదాంతవేద్యపురుషో వేదాంగో వేదసారవిత్ || ౩ || [వేదాంతవేదపురుషాం]
యోగి శ్రేష్ఠులచే సంస్తుతించబడే ప్రకాశవంతమైన పాదపద్మములు కలవాడు; వేదాంతము ద్వారా గ్రహింపదగిన పురుషుడు; వేదములే అంగములుగా కలవాడు; వేదములలోని పరమార్థమును (సారమును) తెలిసినవాడు.
సూర్యేందునయనద్వంద్వః స్వయంభూరాదివైష్ణవః |
ఆర్తలోకమనఃపద్మరంజితభ్రమరాహ్వయః || ౪ ||
సూర్య చంద్రులను తన రెండు కన్నులుగా కలిగినవాడు; తనంతట తానుగా ఆవిర్భవించినవాడు (స్వయంభూః); ఆది వైష్ణవుడు (మొట్టమొదటి విష్ణు భక్తుడు); దుఃఖార్తులైన లోకుల మనస్సు అనే పద్మమును రంజింపజేసే తుమ్మెద (భ్రమర) అను నామము కలవాడు.
రాజీవలోచనః శౌరిః సుందరః పురుషోత్తమః |
సమారాధనదీక్షో వా స్థాపకః స్థానికార్చకః || ౫ ||
పద్మము వంటి కన్నులు కలవాడు; శౌరి (విష్ణు స్వరూపుడు); పరమ సుందరుడు; పురుషులలో ఉత్తముడు; భగవత్ ఆరాధన యందు దీక్ష పూనినవాడు; విగ్రహాలను ప్రతిష్ఠించేవాడు (స్థాపకః); క్షేత్రములలో అర్చనలు చేసే ప్రధాన అర్చకుడు (స్థానికార్చకః).
ఆచార్యస్త్రిజగజ్జేతా జగన్నాథో జనార్దనః |
శతకోటిసహస్రాంశుతేజోవద్దివ్యవిగ్రహః || ౬ ||
జగద్గురువు (ఆచార్యః); మూడు లోకములను జయించినవాడు; జగత్తుకు ప్రభువు; దుష్టులను శిక్షించి భక్తులను కాపాడే జనార్దనుడు; వందకోట్ల సూర్యుల ప్రకాశము వంటి దివ్యమైన దేహము కలవాడు.
భోక్తా గోప్తాఽమరేంద్రో వా సుమేధా ధర్మవర్ధనః |
క్షేత్రజ్ఞః పుండరీకాక్షః శ్రేష్ఠాం గంభీరసద్గుణః || ౭ ||
యజ్ఞ ఫలమును అనుభవించేవాడు (భోక్తా); సకలమును రక్షించేవాడు (గోప్తా); దేవతలకు ప్రభువు; శ్రేష్ఠమైన బుద్ధి కలవాడు (సుమేధా); ధర్మమును పెంపొందించేవాడు; దేహమును (క్షేత్రమును) తెలిసిన జ్ఞాని; తామర కన్నులవాడు; శ్రేష్ఠుడు మరియు గంభీరమైన సద్గుణములకు నిలయమైనవాడు.
జితేంద్రియః సుప్రసాదః అప్రమేయప్రకాశనః |
ధృక్కరాబ్జో రమాపుత్రో మృగచర్మాంబరోఽచ్యుతః || ౮ ||
ఇంద్రియములను అదుపులో ఉంచుకున్నవాడు; ప్రసన్నమైన ముఖము కలవాడు; అప్రమేయమైన (కొలవలేని) కాంతిని ప్రకటించేవాడు; తన హస్త పద్మములందు (శంఖ చక్రాలను) ధరించినవాడు; లక్ష్మీదేవి యొక్క పుత్రుడు; మృగచర్మమును వస్త్రముగా ధరించినవాడు; మార్పు లేని అచ్యుతుడు.
పద్మోద్భవాగ్రజో ముఖ్యః ధృతదండకమండలుః |
వైఖానసాగమనిధిర్నైకరూపో నిరంజనః || ౯ ||
బ్రహ్మదేవునికంటే ముందుగా ఆవిర్భవించినవాడు (పద్మోద్భవాగ్రజః); అందరిలో ముఖ్యుడు; చేతిలో దండమును మరియు కమండలమును ధరించినవాడు; వైఖానస ఆగమములకు నిధి వంటివాడు; అనేక రూపములలో దర్శనమిచ్చేవాడు; మచ్చలేని నిర్మల స్వరూపుడు.
గర్భచక్రాంకనధరః శుచిః సాధుః ప్రతాపనః |
యోగబ్రహ్మా పరబ్రహ్మా నిరామయతపోనిధిః || ౧౦ ||
భుజములపై గర్భచక్రము (శంఖ చక్ర ముద్రలు) ధరించినవాడు; పరమ పవిత్రుడు; సాధు స్వభావి; ప్రతాపవంతుడు; యోగము ద్వారా బ్రహ్మమును పొందినవాడు; సాక్షాత్తు పరబ్రహ్మ స్వరూపుడు; రోగములు లేనివాడు (నిరామయః) మరియు తపస్సుకే నిధి వంటివాడు.
మాధవాంఘ్రిసరోజాతపూజార్హశ్రీచతుర్భుజః |
అనఘో భగవాన్విష్ణుః విజయో నిత్యసద్గుణః || ౧౧ ||
మాధవుని పాదపద్మములను పూజించుటకు అర్హమైన శ్రీకల దివ్యమైన నాలుగు భుజములు కలవాడు; దోషములు లేనివాడు; భగవత్ స్వరూపుడైన విష్ణువు; విజయుడు మరియు నిత్యము సద్గుణములతో విరాజిల్లేవాడు.
విరాణ్మానసపుత్రో వా చక్రశంఖధరః పరః |
క్రోధహా శత్రుహా దృశ్యః బ్రహ్మరూపార్తవత్సలః || ౧౨ ||
విరాట్ పురుషుని (నారాయణుని) మానస పుత్రుడు; చక్రము మరియు శంఖమును ధరించిన పరాత్పరుడు; క్రోధమును (కోపమును) చంపినవాడు; అంతశ్శత్రువులను (కామ క్రోధాదులను) హరించువాడు; భక్తులకు దర్శనమిచ్చేవాడు; బ్రహ్మ స్వరూపుడు మరియు దుఃఖంలో ఉన్నవారిని ప్రేమించేవాడు (ఆర్తవత్సలః).
కామహా ధర్మభృద్ధర్మీ విశిష్టః శాశ్వతః శివః |
అవ్యయః సర్వదేవేశః అచింత్యో భయనాశనః || ౧౩ ||
కోరికలను (కామమును) జయించినవాడు; ధర్మమును ధరించినవాడు మరియు ధర్మాత్ముడు; విశిష్టమైనవాడు; మార్పులేని శాశ్వతుడు; మంగళప్రదుడైన శివుడు (శుభకరుడు); వినాశనము లేని అవ్యయుడు; సర్వ దేవతలకు ప్రభువు; మనస్సుకు అందనివాడు (అచింత్యుడు) మరియు భయమును పోగొట్టేవాడు.
యోగీంద్రో యోగపురుషరాదిదేవో మహామనాః |
వైఖానసమునిశ్రేష్ఠః నిధిభృత్కాంచనాంబరః || ౧౪ ||
యోగీశ్వరుడు; యోగ పురుషుడు; ఆదిదేవుడు; గొప్ప మనస్సు కలవాడు; వైఖానస మునులలో శ్రేష్ఠుడు; నిగమాగమ నిధులను ధరించినవాడు మరియు బంగారు వస్త్రములను (కాంచనాంబరము) ధరించినవాడు.
నియమః సాత్త్వికశ్రీదస్తారకః శోకనాశనః |
అర్చనాక్షమయోగీశః శ్రీధరార్చిః శుభో మహాన్ || ౧౫ ||
నియమ నిష్ఠలు కలవాడు; సాత్త్వికమైన సంపదలను ఇచ్చేవాడు; సంసార సాగరాన్ని దాటించే తారకుడు; శోకమును నశింపజేసేవాడు; భగవత్ అర్చనలో సమర్థుడైన యోగీశ్వరుడు; శ్రీమన్నారాయణుని ఆరాధించే తేజస్సు కలవాడు; శుభుడు మరియు గొప్పవాడు (మహాన్).
ముక్తిదః పరమైకాంతః శ్రీనిధిః శ్రీకరో రుచిః |
చంద్రికాచంద్రధవళమందహాసయుతాననః || ౧౬ ||
ముక్తిని ప్రసాదించేవాడు; పరమ ఏకాంతి (భగవంతునిపైనే ఏకాగ్రత గలవాడు); సంపదలకు నిధి (శ్రీనిధి); శుభాలను చేసేవాడు (శ్రీకరః); కాంతి స్వరూపుడు; వెన్నెల వంటి తెల్లని మందహాసముతో కూడిన ముఖము కలవాడు.
సుఖవ్యాప్తో విఖనసో విఖనోమునిపుంగవః |
దయాళుః సత్యభాషో వా సుమూర్తిర్దివ్యమూర్తిమాన్ || ౧౭ ||
సుఖముతో నిండినవాడు; విఖనస నామము కలవాడు; ముని శ్రేష్ఠుడైన విఖనస ముని; దయామయుడు; సత్యమే మాట్లాడేవాడు; మనోహరమైన మూర్తి మరియు దివ్యమైన మంగళ స్వరూపము కలవాడు.
ఇత్యేవం శ్రీవిఖనసో నామ్నామష్టోత్తరం శతమ్ |
యాత్రాకాలే విశేషే చ జ్ఞానాఽజ్ఞానకృతేఽపి చ || ౧౮ ||
ఇలా చెప్పబడిన శ్రీ విఖనస ముని యొక్క 108 నామములను; యాత్రా కాలమునందు, విశేష సమయములలో, తెలిసి గానీ తెలియక గానీ చేసిన పాపాల నివృత్తి కొరకు …
స్నానేషు సర్వకాలేషు సూర్యచంద్రోపరాగకే |
ప్రయాణే భోజనే తల్పే విద్యారంభే మహోత్సవే || ౧౯ ||
… స్నాన సమయమందు, అన్ని వేళలా, సూర్య చంద్ర గ్రహణాల సమయంలో, ప్రయాణంలో, భోజన సమయంలో, నిద్రించేటప్పుడు (తల్పే), విద్యారంభంలో మరియు ఉత్సవాల సమయాలలో పఠించాలి.
త్రిసంధ్యాయాం పఠేన్నిత్యం సర్వత్ర విజయీ భవేత్ |
సర్వకామార్థవృద్ధేశ్చ సిద్ధిదం ఫలదం భవేత్ || ౨౦ ||
ఎవరైతే మూడు సంధ్యల యందు (ఉదయం, మధ్యాహ్నం, సాయంత్రం) నిత్యము పఠిస్తారో, వారు అన్నిచోట్లా విజయులవుతారు. ఇది సకల కోరికలను, సంపదలను వృద్ధి చేసి, సిద్ధిని మరియు శుభ ఫలితాలను ఇస్తుంది.
భవ్యాయ మౌనివర్యాయ పరిపుతాయ వాగ్మినే |
యోగప్రభాసమేతాయ శ్రీమద్విఖనసే నమః || ౨౧ ||
శుభప్రదుడు, మునిశ్రేష్ఠుడు, పరిశుద్ధుడు, వాగ్మి (మాట్లాడటంలో నేర్పరి) మరియు యోగ ప్రభావముతో కూడిన శ్రీమద్విఖనస మహామునికి నమస్కారము.
ఇతి శ్రీ విఖనసాష్టోత్తరశతనామ స్తోత్రమ్ ||
మరిన్ని శ్రీ విఖనస స్తోత్రాలు చూడండి.
మా ప్రచురణ: "శ్రీ బగళాముఖీ స్తోత్రనిధి (తాత్పర్య సహితం)" ప్రింటింగు పూర్తి అయి కొనుగోలుకు సిద్ధంగా ఉంది.
స్తోత్రనిధి (తెలుగు) వాట్సాప్ ఛానల్ : మా తెలుగు వాట్సాప్ ఛానల్ ని ఫాలో చేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
Support this Dharma Karya : If you find value in the Stotranidhi collection, please consider supporting this work. You can make a contribution through these links - PhonePe/GooglePay/BHIM (within India) or Paypal (outside India)
Buy Prabhata Stotranidhi Book: A single book with important stotras of Devatas is available in 4 languages - "తెలుగు" , "ಕನ್ನಡ" , "देवनागरि" , "English (IAST)".
విప్రులకు, ద్విజులకు విజ్ఞప్తి : మంత్ర అనుష్ఠానం లేక నేటి కాలంలో ధర్మాచరణ క్షీణిస్తూ ఉన్నది. దయచేసి మీకు ఉపదేశం ఉన్న మంత్రం కనీసం లక్ష జపం చేయండి. మీకు అతిదగ్గరలో ఉన్న దేవాలయానికి ప్రతిరోజూ వెళ్ళి అక్కడి దేవత మంత్రాన్ని కనీసం 108 జపంచేసి, ఆ దేవత బలాన్ని వృద్ధి చేయండి. దేవత అనుగ్రహం ఉంటేనే ఆ ప్రాంతంలో ధర్మం వర్ధిల్లుతుంది.
Important message to Dharmikas : Please visit your nearest Devalayam and chant mantra of that Devata atleast 108 times daily in that temple. When Devata becomes powerful, it will automatically protect Dharma.
Chant other stotras in తెలుగు, ಕನ್ನಡ, தமிழ், देवनागरी, english.
Did you see any mistake/variation in the content above? Click here to report mistakes and corrections in Stotranidhi content.
