Read in తెలుగు / ಕನ್ನಡ / தமிழ் / देवनागरी / English (IAST)
[గమనిక: ఈ అధ్యాయం (శ్లోకాలు మాత్రమే) “శ్రీ దుర్గా స్తోత్రనిధి” పారాయణ గ్రంథములో కూడా ఉన్నది. Click here to buy.]
|| ఓం ||
ఋషిరువాచ || ౧ ||
ఏతత్తే కథితం భూప దేవీమాహాత్మ్యముత్తమమ్ |
ఏవం ప్రభావా సా దేవీ యయేదం ధార్యతే జగత్ || ౨ ||
ఋషి (మేధా ముని) ఇట్లు పలికెను: ఓ రాజా (భూప)! ఉత్తమమైన ఈ దేవీ మహాత్మ్యము (ఏతత్ ఉత్తమం దేవీమాహాత్మ్యం) నీకు వివరించబడినది (తే కథితమ్). ఏ దేవి చేత అయితే ఈ జగత్తు ధరించబడుతున్నదో (యయా ఇదం జగత్ ధార్యతే), ఆ దేవి అటువంటి ప్రభావము కలది (సా దేవీ ఏవం ప్రభావా).
విద్యా తథైవ క్రియతే భగవద్విష్ణుమాయయా |
తయా త్వమేష వైశ్యశ్చ తథైవాన్యే వివేకినః || ౩ ||
మోహ్యంతే మోహితాశ్చైవ మోహమేష్యంతి చాపరే |
తాముపైహి మహారాజ శరణం పరమేశ్వరీమ్ || ౪ ||
భగవంతుడైన విష్ణువు యొక్క మాయా స్వరూపిణి అయిన ఆమె చేతనే (భగవద్విష్ణుమాయయా) విద్య (జ్ఞానము) కలుగజేయబడుతుంది. ఆమె చేతనే నీవు, ఈ వైశ్యుడు (తయా త్వం ఏష వైశ్యః చ), అలాగే ఇతర వివేకవంతులు కూడా (తథా ఏవ అన్యే వివేకినః) మోహింపబడుతున్నారు (మోహ్యంతే), ఇదివరకే మోహింపబడ్డారు (మోహితాః చ ఏవ) మరియు ఇకముందు ఇతరులు కూడా మోహమును పొందుతారు (మోహమ్ ఏష్యంతి చ అపరే). ఓ మహారాజా! పరమేశ్వరి అయిన ఆమెనే (తాం పరమేశ్వరీం) శరణు వేడుము (శరణం ఉపైహి).
ఆరాధితా సైవ నృణాం భోగస్వర్గాపవర్గదా || ౫ ||
ఆమెయే ఆరాధింపబడినచో (ఆరాధితా సైవ) మనుష్యులకు (నృణాం) భోగములను, స్వర్గమును మరియు మోక్షమును (భోగ-స్వర్గ-అపవర్గ-దా) ప్రసాదిస్తుంది.
మార్కండేయ ఉవాచ || ౬ ||
ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా సురథః స నరాధిపః || ౭ ||
ప్రణిపత్య మహాభాగం తమృషిం సంశితవ్రతమ్ |
నిర్విణ్ణోఽతిమమత్వేన రాజ్యాపహరణేన చ || ౮ ||
మార్కండేయ మహర్షి (క్రౌష్టుకికి) ఇట్లు పలికెను: మనుష్యులకు ప్రభువైన ఆ సురథ మహారాజు (స నరాధిపః సురథః), తీక్షణమైన వ్రత దీక్ష కలిగిన (సంశితవ్రతమ్) ఆ మహాభాగుడైన ఋషి యొక్క (తం మహాభాగం ఋషిం) ఈ మాటలను విని (ఇతి తస్య వచః శ్రుత్వా); రాజ్యము అపహరింపబడినందువల్ల (రాజ్యాపహరణేన చ) మరియు మిక్కిలి మమకారం వల్ల (అతిమమత్వేన) విరక్తి చెందినవాడై (నిర్విణ్ణః), ఆయనకు ప్రణామము చేసి (ప్రణిపత్య);
జగామ సద్యస్తపసే స చ వైశ్యో మహామునే |
సందర్శనార్థమంబాయా నదీపులినమాస్థితః || ౯ ||
ఓ మహామునీ (క్రౌష్టుకి)! వెంటనే తపస్సు కొరకు (సద్యః తపసే) బయలుదేరెను. ఆ వైశ్యుడు కూడా (స చ వైశ్యః) జగన్మాత యొక్క దర్శనము కొరకు (అంబాయాః సందర్శనార్థం) ఒక నదీ తీరమునకు (నదీపులినమ్) చేరుకొని అక్కడ స్థిరపడెను (ఆస్థితః).
స చ వైశ్యస్తపస్తేపే దేవీసూక్తం పరం జపన్ |
తౌ తస్మిన్ పులినే దేవ్యాః కృత్వా మూర్తిం మహీమయీమ్ || ౧౦ ||
ఆ వైశ్యుడు అత్యంత శ్రేష్ఠమైన దేవీసూక్తమును జపిస్తూ (దేవీసూక్తం పరం జపన్) తపస్సు చేసెను (తపః తేపే). ఆ నదీ తీరమునందు (తౌ తస్మిన్ పులినే) వారిద్దరూ మట్టితో దేవి యొక్క విగ్రహమును చేసి (దేవ్యాః మహీమయీం మూర్తిం కృత్వా) ఆరాధించిరి.
అర్హణాం చక్రతుస్తస్యాః పుష్పధూపాగ్నితర్పణైః |
నిరాహారౌ యతాత్మానౌ తన్మనస్కౌ సమాహితౌ || ౧౧ ||
వారిద్దరూ (తౌ) ఆహారం తీసుకోకుండా (నిరాహారౌ), ఇంద్రియాలను నిగ్రహించుకుని (యతాత్మానౌ), ఆమెపైనే మనసు నిలిపి (తన్మనస్కౌ), ఏకాగ్రతతో (సమాహితౌ) పుష్పములు, ధూపము మరియు అగ్ని తర్పణములతో (పుష్పధూపాగ్నితర్పణైః) ఆ దేవిని ఆరాధించిరి (అర్హణాం చక్రతుః).
దదతుస్తౌ బలిం చైవ నిజగాత్రాసృగుక్షితమ్ |
ఏవం సమారాధయతోస్త్రిభిర్వర్షైర్యతాత్మనోః || ౧౨ ||
పరితుష్టా జగద్ధాత్రీ ప్రత్యక్షం ప్రాహ చండికా || ౧౩ ||
తమ శరీర రక్తముతో తడిసిన (నిజగాత్రాసృగుక్షితమ్) బలిని కూడా ఆమెకు సమర్పించిరి (దదతుః బలిం చైవ). ఈ విధముగా మనస్సును నిగ్రహించుకుని (యతాత్మనోః) మూడు సంవత్సరముల పాటు (త్రిభిః వర్షైః) సమారాధన చేయగా, జగత్తును ధరించునట్టి (జగద్ధాత్రీ) చండికా దేవి మిక్కిలి ప్రసన్నురాలై (పరితుష్టా) వారికి ప్రత్యక్షమై ఇట్లు పలికెను.
దేవ్యువాచ || ౧౪ ||
యత్ప్రార్థ్యతే త్వయా భూప త్వయా చ కులనందన |
మత్తస్తత్ప్రాప్యతాం సర్వం పరితుష్టా దదామి తత్ || ౧౫ ||
దేవి పలికెను: ఓ రాజా (భూప)! ఓ కులనందనా (వైశ్యుడిని ఉద్దేశించి)! మీరిద్దరూ నా నుండి దేనిని కోరుకుంటున్నారో (యత్ ప్రార్థ్యతే త్వయా), వాటన్నింటినీ (తత్ సర్వం) నేను సంతుష్టురాలనై ప్రసాదిస్తున్నాను, పొందుడు (మత్తః ప్రాప్యతామ్).
మార్కండేయ ఉవాచ || ౧౬ ||
తతో వవ్రే నృపో రాజ్యమవిభ్రంశ్యన్యజన్మని |
అత్రైవ చ నిజం రాజ్యం హతశత్రుబలం బలాత్ || ౧౭ ||
మార్కండేయుడు పలికెను: అప్పుడు రాజు (నృపః) ఈ జన్మలో శత్రు బలమును జయించి (హతశత్రుబలం) తన రాజ్యాన్ని తిరిగి పొందాలని, మరియు మరుసటి జన్మలో (అన్యజన్మని) ఎన్నటికీ నశించని రాజ్యాధికారమును (రాజ్యమ్ అవిభ్రంశి) వరముగా కోరుకొనెను.
సోఽపి వైశ్యస్తతో జ్ఞానం వవ్రే నిర్విణ్ణమానసః |
మమేత్యహమితి ప్రాజ్ఞః సంగవిచ్యుతికారకమ్ || ౧౮ ||
మిక్కిలి విరక్తి చెందిన మనస్సు గల (నిర్విణ్ణమానసః), వివేకియైన ఆ వైశ్యుడు (సోఽపి వైశ్యః ప్రాజ్ఞః) – ‘నేను’, ‘నాది’ (అహమ్, మమ) అనే అజ్ఞానమును, మమకారమును తొలగించేటటువంటి (సంగవిచ్యుతికారకమ్) ఆత్మజ్ఞానమును (జ్ఞానం) వరముగా కోరుకొనెను.
దేవ్యువాచ || ౧౯ ||
స్వల్పైరహోభిర్నృపతే స్వం రాజ్యం ప్రాప్స్యతే భవాన్ || ౨౦ ||
హత్వా రిపూనస్ఖలితం తవ తత్ర భవిష్యతి || ౨౧ ||
దేవి పలికెను: ఓ రాజేంద్రా (నృపతే)! కొద్ది రోజులలోనే (స్వల్పైరహోభిః) నీవు నీ రాజ్యాన్ని తిరిగి పొందుతావు (స్వం రాజ్యం ప్రాప్స్యతే). శత్రువులను సంహరించి, నీ అధికారం అక్కడ నిరంతరాయంగా (అస్ఖలితం) సాగుతుంది.
మృతశ్చ భూయః సంప్రాప్య జన్మ దేవాద్వివస్వతః || ౨౨ ||
సావర్ణికో మనుర్నామ భవాన్ భువి భవిష్యతి || ౨౩ ||
మరణించిన తర్వాత (మృతశ్చ) తిరిగి సూర్య దేవుని అంశతో జన్మించి (భూయః సంప్రాప్య జన్మ దేవాద్వివస్వతః), ఈ భూమిపై ‘సావర్ణి మనువు’ (సావర్ణికో మనుర్నామ) అను పేరుతో ప్రసిద్ధి చెందుతావు.
వైశ్యవర్య త్వయా యశ్చ వరోఽస్మత్తోఽభివాంఛితః || ౨౪ ||
తం ప్రయచ్ఛామి సంసిద్ధ్యై తవ జ్ఞానం భవిష్యతి || ౨౫ ||
ఓ వైశ్యోత్తమా (వైశ్యవర్య)! నీవు నా నుండి ఏ వరమును కోరుకున్నావో (త్వయా యశ్చ వరోఽస్మత్తోఽభివాంఛితః), నీ సిద్ధి కొరకు దానిని ప్రసాదిస్తున్నాను; నీకు మోక్షకారకమైన జ్ఞానము కలుగుతుంది (తవ జ్ఞానం భవిష్యతి).
మార్కండేయ ఉవాచ || ౨౬ ||
ఇతి దత్త్వా తయోర్దేవీ యథాభిలషితం వరమ్ || ౨౭ ||
బభూవాంతర్హితా సద్యో భక్త్యా తాభ్యామభిష్టుతా |
ఏవం దేవ్యా వరం లబ్ధ్వా సురథః క్షత్రియర్షభః || ౨౮ ||
మార్కండేయుడు పలికెను: ఈ విధముగా వారిద్దరికీ (తయోః) వారు కోరుకున్న వరాలను ఇచ్చి (ఇతి దత్త్వా యథాభిలషితం వరమ్), వారిద్దరి భక్తిపూర్వక స్తుతులను స్వీకరించి (భక్త్యా తాభ్యామభిష్టుతా), ఆ దేవి వెంటనే అంతర్థానమయ్యెను (బభూవాంతర్హితా సద్యః).
సూర్యాజ్జన్మ సమాసాద్య సావర్ణిర్భవితా మనుః || ౨౯ ||
ఈ విధముగా దేవి నుండి వరము పొందిన (ఏవం దేవ్యా వరం లబ్ధ్వా) క్షత్రియశ్రేష్టుడైన సురథుడు (సురథః క్షత్రియర్షభః), సూర్యుని నుండి జన్మను పొంది (సూర్యాజ్జన్మ సమాసాద్య) ‘సావర్ణి మనువు’ కాబోతున్నాడు.
|| క్లీం ఓం ||
ఇతి శ్రీమార్కండేయపురాణే సావర్ణికే మన్వంతరే దేవీమాహాత్మ్యే సురథవైశ్యయోర్వరప్రదానం నామ త్రయోదశోఽధ్యాయః || ౧౩ ||
(ఉవాచమంత్రాః – ౬, అర్ధమంత్రాః – ౭, శ్లోకమంత్రాః – ౧౬, ఏవం – ౨౯, ఏవమాదితః – ౭౦౦)
దేవీ సూక్తం >>
గమనిక: పైన ఇవ్వబడిన శ్రీచండీ సప్తశతిలోని అధ్యాయం (శ్లోకాలు మాత్రమే), ఈ క్రింది పుస్తకములో కూడా ఉన్నది.
శ్రీ దుర్గా స్తోత్రనిధి
(నిత్య పారాయణ గ్రంథము)
సంపూర్ణ శ్రీ దుర్గా సప్తశతీ చూడండి.
మా ప్రచురణ: "శ్రీ బగళాముఖీ స్తోత్రనిధి (తాత్పర్య సహితం)" ప్రింటింగు పూర్తి అయి కొనుగోలుకు సిద్ధంగా ఉంది.
స్తోత్రనిధి (తెలుగు) వాట్సాప్ ఛానల్ : మా తెలుగు వాట్సాప్ ఛానల్ ని ఫాలో చేయడానికి ఇక్కడ క్లిక్ చేయండి.
Support this Dharma Karya : If you find value in the Stotranidhi collection, please consider supporting this work. You can make a contribution through these links - PhonePe/GooglePay/BHIM (within India) or Paypal (outside India)
Buy Prabhata Stotranidhi Book: A single book with important stotras of Devatas is available in 4 languages - "తెలుగు" , "ಕನ್ನಡ" , "देवनागरि" , "English (IAST)".
విప్రులకు, ద్విజులకు విజ్ఞప్తి : మంత్ర అనుష్ఠానం లేక నేటి కాలంలో ధర్మాచరణ క్షీణిస్తూ ఉన్నది. దయచేసి మీకు ఉపదేశం ఉన్న మంత్రం కనీసం లక్ష జపం చేయండి. మీకు అతిదగ్గరలో ఉన్న దేవాలయానికి ప్రతిరోజూ వెళ్ళి అక్కడి దేవత మంత్రాన్ని కనీసం 108 జపంచేసి, ఆ దేవత బలాన్ని వృద్ధి చేయండి. దేవత అనుగ్రహం ఉంటేనే ఆ ప్రాంతంలో ధర్మం వర్ధిల్లుతుంది.
Important message to Dharmikas : Please visit your nearest Devalayam and chant mantra of that Devata atleast 108 times daily in that temple. When Devata becomes powerful, it will automatically protect Dharma.
Chant other stotras in తెలుగు, ಕನ್ನಡ, தமிழ், देवनागरी, english.
Did you see any mistake/variation in the content above? Click here to report mistakes and corrections in Stotranidhi content.